De website frieschdagblad.nl maakt gebruik van cookies.
donderdag 24 mei

Dossierdinsdag, 24 april 2007

‘De dingen die Cruijff deed, konden niet’
MIK SCHOTS
Is er ook nog iets nieuws te melden over Johan Cruijff? Dat hebben Pieter van Os, Amerika-correspondent van De Groene Amsterdammer, en Marcel Rözer, freelance sportjournalist, zich ongetwijfeld afgevraagd. Zij hebben het ieder op hun eigen manier gevonden. Van Os door de relatief onbekende jaren van Cruijff in Amerika te beschrijven en Rözer door Cruijff te vergelijken met zijn Duitse evenknie, Franz Beckenbauer.
Men sprak bij Los Angeles Aztecs in Amerika van ‘BC’ en ‘AC’: de tijd before Cruijff en after Cruijff. Hij kwam aan op 19 mei 1979, speelde dezelfde dag nog zijn eerste wedstrijd en scoorde in de eerste zeven minuten twee goals. Het was het begin van een seizoen, waarin trainer Michels zijn elftal volledig op Cruijff afstemde. ,,Michels zei alleen maar: ‘Jij moet gewoon lopen waar Johan niet is.’ Zolang ik Johan niet voor de voeten liep, ging alles goed”, herinnert de Amerikaan Bobby Sibbald zich. En keeper Eugene DuChateau, tegen wie Cruijff een spectaculaire goal scoorde, zegt vol bewondering: ,,De dingen die Cruijff deed, konden gewoon niet.”
Het seizoen erna verkaste Cruijff naar Washington Diplomats, waar hij zich, onder coach Gordon Bradley, ook van een andere kant liet zien. ,,‘Dat gaan we natuurlijk effe helemaal anders doen’, zei hij ‘niet onvriendelijk’ tegen zijn medespelers toen Bradley na de wedstrijdbespreking de ruimte had verlaten. ‘En dan vertelde hij hoe we gingen spelen’, aldus Thomas Rongen. En toen dat tijdens een wedstrijd eens niet goed ging, ‘stopte Cruijff opeens met spelen, met de bal aan de voet. Hij keek moedeloos om zich heen en riep: Somebody please move?!’
Naast zijn geniale voetbalkwaliteiten die Cruijff overvloedig toonde, zoals in de beste wedstrijd die ooit in de toenmalige North American Soccer League (NASL) is gespeeld, de play-offwedstrijd tussen de Diplomats en de New York Cosmos op 1 juni 1980, kwamen ook zijn onhebbelijkheden aan het licht. ‘Hij geeft je nooit een bemoedigend woord of schouderklopje. Maar hij vertelt je wel altijd wat je fout doet’, klaagden sommige spelers. Als hij spelers al niet uit het elftal liet zetten. Nee, Sommige dingen die Cruijff deed, konden inderdaad niet.
Van Os voegt met zijn impressie van Cruijffs periode in de NASL iets toe aan het beeld dat in Nederland van Cruijff bestaat en maakt tevens aannemelijk dat het verblijf van Cruijff in Amerika ‘het scharnierpunt vormde tussen Cruijff de voetballer en Cruijff de leermeester’. Veel meer dan Beckenbauer bij de Cosmos bleek Cruijff een leider in het veld en een promotor van het voetbal.
De verschillen tussen Cruijff en Beckenbauer worden door Marcel Rözer nader uitgewerkt. Zo was Beckenbauers genialiteit veel minder spectaculair. ‘Waar Cruijff als voetballer wist te ontroeren, daar was er voor Beckenbauer eerder bewondering.’ Of, anders geformuleerd: ‘Cruijff nam risico’s, Beckenbauer vermeed ze. Cruijff viel aan, Beckenbauer voorkwam doelpunten. Cruijff was actief, Beckenbauer reactief’.
Maar aan de andere kant heeft Beckenbauer in Duitsland na zijn actieve voetbalcarrière, als trainer en bestuurder, nadrukkelijk wel zijn verantwoordelijkheid genomen, terwijl Cruijff die in Nederland uit de weg is gegaan door nooit bondscoach te worden of een bestuursfunctie op zich te nemen. ‘Beckenbauer voelde zich verplicht iets terug te doen voor het voetbal; Cruijff had daar lak aan. En in dat verlengde: Beckenbauer deed het (ook) voor de anderen, Cruijff veelal voor zichzelf.’
Rözer biedt vooral een nieuwe invalshoek voor het kijken naar het fenomeen Cruijff. De onverschrokkenheid waarmee hij weergeeft dat sommige dingen die Cruijff deed eigenlijk niet konden, is bewonderenswaardig. Maar als hij Johans broer Henny laat verklaren dat hun vader, als hij nog geleefd had, ‘Johan verrot geschopt’ had omdat Johan ‘zijn familie inruilde voor zijn schoonfamilie’ en Nederland ‘in Duitsland en misschien ook wel in Argentinië’ de wereldtitel onthield, mag het geen verbazing wekken dat de meester zelf daar niet echt van gecharmeerd is.
Johan Cruijff, De Amerikaanse jaren - Pieter van Os, 521 Uitgevers, 2007, E 16,90. ISBN: 90-499-7038-3.
Beckenbauer & Cruijff, De Keizer en de Verlosser - Marcel Rözer, Uitgeverij Houtekiet, 2007, E 19,95. ISBN: 90-5240-909-2.

Vertel een vriend | Reageer op dit artikel | Aantal reacties 0


Reacties:

dossier
Familieberichten
Advertenties