De website frieschdagblad.nl maakt gebruik van cookies.
zondag 30 april

Achtergronddonderdag, 1 september 2016

Specialisatie van Waddenzeehavens op basis van natuurlijke kracht
De Waddenzeehavens zorgen voor veel economische bedrijvigheid en werkgelegenheid in het waddengebied. Ze zijn op afstand de grootste banenmotor, vooral de industriehavens Delfzijl, Eemshaven, Harlingen en Den Helder. Door de Koninklijke Marine is het havenaandeel in werkgelegenheid voor Den Helder het allerhoogst. Met visserij dragen ook Lauwersoog en Den Oever hun steentje bij met zo´n duizend banen. In het waddengebied zijn in totaal ongeveer honderdduizend banen, waarvan ruim dertigduizend mede zijn te danken aan de havens.
Ruim tien jaar geleden was er veel strijd tussen natuur- en havenorganisaties. De havens richtten zich vooral op groei van het aantal scheepsbezoeken met zo groot mogelijke schepen en zoveel mogelijk overslag van lading. Ze maakten geregeld plannen voor diepere vaargeulen en havenuitbreiding in zee. Ook werd veel gemopperd op procederende natuur- en milieu organisaties, die op hun beurt klaagden over de havens vanwege het gebrek aan natuurbewustzijn. Deze verhouding ging de ontwikkeling steeds meer blokkeren. Maar als de benadering met grotere schepen en zwaardere ladingen op termijn doodloopt, wat werkt dan wel?
Sinds 2010 komen havens, overheden, bedrijven, onderzoeksinstellingen en de natuurbescherming samen in de Raad van Advies Waddenzeehavens. De Raad wordt geleid door ex-minister van Verkeer en Waterstaat, Tineke Netelenbos. De Raad concludeerde dat de houding uit het verleden geen recht deed aan de unieke natuurwaarden van de Waddenzee. Anno 2016 werken de havens met één gedeelde visie samen, die inmiddels brede steun heeft in de waddenwereld.
De Raad zorgt voor gezamenlijke programma´s en projecten. Een van de programma´s is Building with Nature Waddenzeehavens - bouwen met de natuur -, dat er samen met kennisinstituten voor zorgt dat havenontwikkeling en natuurbescherming elkaar versterken. Zo loopt op dit moment het project slibmotor Koehol, waarbij Harlinger slib niet vlak bij de haven wordt gestort, maar verderop gebruikt voor natuurbouw bij de kwelders van It Fryske Gea.
Projecten
Iedere haven wil een verantwoord natuur- en milieubeleid voeren, maar de ligging aan het Werelderfgoed vraagt veel inzet. Daarom spant de Raad zich in voor duurzame Waddenfondsprojecten, bijvoorbeeld oliebestrijdingsapparatuur die speciaal is aangepast aan de slikrijke kust. Dit soort projecten bieden bovendien meer werkgelegenheid: onlangs vestigde zich nog een nieuw bedrijf voor innovatieve oliebestrijdingsapparatuur (FORU) in Harlingen.
De waddenzeehavens verschillen sterk. In vergelijking met Den Helder of de Eemshaven ligt Harlingen veel verder van de Noordzee en de is vaargeul minder diep. Maar Harlingen heeft een binnenhaven en via de grote kanalen uitstekende verbindingen voor binnenvaartschepen. Ook heeft Harlingen - en Fryslân - veel kennis over jacht- en scheepsbouw en zijn er veel scheepswerven. Alle havens hebben bijzondere specialiteiten waar ze van nature goed in zijn.
Met dit inzicht kwamen de havens tot de conclusie dat specialisatie per Waddenzeehaven voor de lange termijn een veel beter economisch perspectief biedt. Een haven kan zich makkelijker een innovatieve of specialistische investering permitteren als er meer bedrijven gebruik van maken. Tegelijk leidt specialisatie tot concentratie van kennis en dat trekt weer nieuwe bedrijven aan. Onlangs opende scheepswerf Bodewes (uit Meppel) een vestiging in Harlingen.
Specialisatie vermindert onderlinge concurrentie en maakt samenwerking veel makkelijker, bijvoorbeeld op milieugebied. De waddenzeehavens legden hun milieu ambities tegelijk vast in EcoPort certificaten. Dit gezamenlijk optreden was uniek voor Europa en de directeur-generaal van de European Sea Port Organisation, Isabelle Ryckbost kwam op 20 juni hoogst persoonlijk naar Appingedam voor de uitreiking op de Trilateral Conference UNESCO ports.
Kortom, de waddenzeehavens vonden nieuw economisch elan door samen te werken en te specialiseren op basis van 'natuurlijke kracht'.
Arjen Bosch is secretaris Raad van Advies Waddenzeehavens. Dit artikel kwam tot stand op initiatief van de Waddenacademie.

Vertel een vriend | Reageer op dit artikel | Aantal reacties 0


Reacties:

achtergrond
Familieberichten
Advertenties