De website frieschdagblad.nl maakt gebruik van cookies.
dinsdag 23 januari

Hoofdartikelzaterdag, 1 oktober 2016

Reformatie herdenken in oecumenische sfeer
De herdenking van 500 jaar Reformatie, in 2017, werpt haar schaduwen vooruit. In landen met een sterke lutherse traditie worden al bijeenkomsten gehouden, met name in Duitsland. Op veel van die bijeenkomsten en in documenten blijkt hoe de sfeer tussen de geloofstradities is veranderd. Een eeuw geleden was de Reformatie-herdenking vooral een onderwerp voor de ´eigen kring´ de lutheranen. In die kring werd de noodzaak van de Reformatie benadrukt en gezien als rechtvaardiging voor de herdenking. De Rooms-Katholieke Kerk werd daarbij niet zelden in een negatief daglicht gesteld. De komende herdenking draagt een ander karakter: ze is óók een oecumenische aangelegenheid. Nota bene de paus komt naar Lund in Zweden om de officiële herdenkingsbijeenkomst bij te wonen.
De geest van toenadering tussen Reformatie en Rome is niet alleen een onderwerp voor geestelijke leiders. Het leeft ook op plaatselijk vlak en op individueel niveau van kerkleden. Een veelbesproken onderwerp is de gemeenschappelijke viering van het avondmaal/eucharistie. Veel mensen lijden eraan dat de Rooms-Katholieke Kerk voorwaarden stelt aan deelname waardoor protestanten niet worden uitgenodigd. De Duitse theologe en voormalige lutherse bisschop Margot Kässmann vertelt in het net in Duitsland verschenen boek: De wereld veranderen - wat het geloof nu te zeggen heeft, hoe ze pijn ervoer toen ze in een rooms-katholieke dienst niet werd uitgenodigd om deel te nemen aan de eucharistie. De ´oplossing´ is wat haar betreft niet dat beide tradities één worden; ze pleit voor 'verzoende verscheidenheid.´
De wens tot (meer) eenheid wordt overigens wel uitgesproken. Oecumene moet ertoe leiden dat de kleine zijrivieren bij elkaar komen in de grote rivier, de Rooms-Katholieke kerk, is het standpunt van bijvoorbeeld de Duitse kardinaal Walter Brandmoller. Ook van (individuele) protestantse zijde worden wensen uitgesproken die neerkomen op geestelijke én organisatorische vormen van eenheid. De beweging die daarvoor nodig is, is, zo blijkt vaak, een beweging naar de Rooms-Katholieke Kerk – de ´moederkerk.´ Een motief dat ook speelt bij de toenadering is een soort heimwee naar een kerk in wereldverband, in plaats van kerken als resultaat van vele tientallen afsplitsingen. Er is ook een spiritueel motief: de Rooms-Katholieke kerk heeft een rijkdom aan belevingen die kunnen worden aangeduid als bevindelijk, of als mystiek. De sfeer die hiermee samenhangt, komt tegemoet aan wensen van geloven met het hart en van 'intimiteit.´ De kerken van de Reformatie missen, zo is het gevoelen, die sfeer veelal. Dat zou ook verklaren waarom mensen die gelovig worden vaker rooms-katholiek worden dan protestant.
Tegenover deze opvatting en dit gevoel kan veel worden ingebracht. De reformatorische traditie is juist rijk aan bevindelijkheid, innigheid en óók aan mystiek. Denk aan bijvoorbeeld de theoloog A.A. van Ruler (1908-1970) of denk aan kerkliederen van bijvoorbeeld Paul Gerhardt (1607-1676).
Het is interessant om na te gaan hoe het komt dat de rijkdom van de eigen traditie kennelijk niet meer als zodanig wordt ervaren en die van de andere zo wordt aangeprezen. Kan dat te maken hebben met verloren gegane kennis van de eigen traditie?

Vertel een vriend | Reageer op dit artikel | Aantal reacties 0


Reacties:

hoofdartikel
Familieberichten
Advertenties