Verdere ontwikkeling van circulaire economie in Fryslân begint met samenwerken

De weg naar een samenleving waarin de volledige grondstoffenkringloop gesloten is, lijkt uit zicht. Toch is er reden voor enig optimisme over de kansen om de Friese economie meer circulair te maken.

Theo Klein

Geplaatst: 01 februari 2021 om 17:00

Evert Jan van Nijen, de nieuwe directeur van Vereniging Circulair Friesland. Foto: Marchje Andringa  
0%

Dat er werk aan de winkel is om de Friese economie circulairder te maken, was Evert Jan van Nijen al duidelijk toen hij solliciteerde als algemeen directeur Vereniging Circulair Friesland (VCF). Maar uit het rapport van het Planbureau voor de Leefomgeving (PBL) over circulaire economie, dat vlak voor zijn aantreden verscheen, bleek hoeveel werk dat zou zijn.

Landelijk bleek slechts 4 procent van het binnenland product circulair te worden gegenereerd. Maar 6 procent van de bedrijven is circulair bezig. En de doelstelling dat in 2030 het gebruik van niet-natuurlijke grondstoffen is gehalveerd en de volledige grondstoffenkringloop in 2050 is bereikt, lijkt uit zicht.

Lees ook: Biodiversiteitsherstel vraagt om actie en inzet van alle betrokken partijen

,,Dat rapport gaf aan dat Nederland goed is in recyclen, maar dat er vooral op het gebied van hergebruik van hoogwaardige materialen nog heel wat slagen zijn te maken. Dat we bermpaaltjes kunnen maken uit gerecycled plastic is nu wel bekend. Maar dat is wat anders dan een circulaire economie waarbij grondstoffen uit producten kunnen worden gewonnen voor gebruik in dezelfde soort producten.”

Optimisme over Fryslân

Met ruim honderd bedrijven en instellingen die lid zijn van Circulair Friesland lijkt Fryslân het op circulair gebied goed te doen. Maar afgezet tegen de ruim 20.000 bedrijven die de provincie telt, is er nog wel veel te verbeteren.

Toch is Van Nijen optimistisch wat betreft de kansen van de circulaire economie in Fryslân. ,,Er is hier wel een enorme bereidheid om met elkaar samen te werken. En dat is juist belangrijk bij circulaire economie. Daarbij wordt niet alleen naar het eigen bedrijf gekeken, maar hoe het hele systeem zo goed mogelijk omgaat met grondstoffen.”

Ik ben niet van plan zelf projecten op te zetten, maar wil ze met de leden gaan ontwikkelen en realiseren

In de eerste vier jaar van de VCF hebben Houkje Rijpstra en Ingrid Zeegers, Van Nijens voorgangers, naast het opzetten van een aantal projecten vooral veel kennis verzameld. Van Nijen wil de komende jaren vooral inzetten op meer concrete projecten. ,,Ik ben niet van plan zelf projecten op te zetten, maar wil ze met de leden gaan ontwikkelen en realiseren.”

Concrete ideeën wil de voormalige commercieel directeur van ingenieursadviesbureau Sweco nog niet noemen. ,,De komende weken ga ik eerst kennis maken met alle bedrijven en organisaties die lid zijn van Circulair Fryslân. Met hen wil ik bepalen waar de ambitie zit.”

Lees ook: Provincie Fryslân moet internationele voorloper worden bij duurzamere landbouw 

Naast het opzetten van projecten moet er ook gewerkt worden aan (nog) meer bewustwording van de schaarste van grondstoffen. ,,Je merkt wel eens scepsis over het opraken van grondstoffen. ‘De Club van Rome waarschuwde er 50 jaar geleden al voor en wat merken we ervan’, is de gedachte. Maar men is zich toch echt onvoldoende bewust van de schaarste. Grondstoffen zijn niet onuitputtelijk.”

Marktpositie op termijn

Dat het bedrijfsleven zich niet massaal richt op circulaire economie begrijpt Van Nijen wel. ,,Het is de kunst om als bedrijf boven de drukte van alle dag een visie te ontwikkelen op wat circulair werken voor je organisatie betekent. Maar op termijn is zo’n visie belangrijk voor je marktpositie. Nu is circulair werken nog onderscheidend, over enige tijd is het een voorwaarde om te mogen produceren. Juist een vereniging als Circulair Friesland kan je helpen om uit de waan van de dag te komen en elkaar stimuleren circulair te gaan werken.”

Europees of landelijk omschakelen is te grootschalig en lokaal te klein. De slagkracht zit hem echt in de regio

Een sterk punt van VCF vindt Van Nijen de schaal. ,,Europees of landelijk omschakelen is te grootschalig en lokaal te klein. De slagkracht zit hem echt in de regio. Je kent elkaar, waardoor samenwerken makkelijker wordt. En je maakt eerder gebruik van regionale kennisinstellingen dan met zo’n instelling aan de andere kant van het land.”

Lees ook: Met Onze Markt bepaalt consument zelf wat er in het winkelschap komt

Wat meer regelgeving in plaats van vrijwillige maatregelen zou de circulaire economie ook vooruit kunnen helpen. ,,Het is soms te vrijblijvend. Naast kennis en het stimuleren van de marktvraag door bijvoorbeeld een convenant voor circulair inkopen zouden financiële instrumenten kunnen worden gebruikt waardoor bedrijven, en ook zeker opdrachtgevers, geprikkeld worden het goede te doen. Waarom wel arbeid belasten en niet grondstoffen?”

Positief punt

Dat het geld dat nodig is voor de omschakeling naar een nieuwe economie door de coronacrisis is opgesoupeerd gelooft Van Nijen niet. ,,Dat er na corona geen geld beschikbaar is voor de klimaatagenda kan niemand meer zeggen. Juist in de coronacrisis blijkt dat er snel en veel geld vrijgemaakt kan worden als we het echt willen. Dat is nog een positief punt naast alle corona-ellende. De komende jaren komt er veel klimaatgeld en geld voor de energietransitie naar het Noorden. Als er goede projecten zijn die de circulaire economie stimuleren, is er geld voor.”

Zo’n week is een mooie gelegenheid voor bedrijven en instellingen om kennis te maken met de noodzaak van circulaire economie 

Wat betreft aandacht voor circulaire economie valt Van Nijen met zijn neus in de boter. Zijn eerste werkdag vandaag valt samen met de Week van de Circulaire Economie. ,,Zo’n week is een mooie gelegenheid voor bedrijven en instellingen om kennis te maken met de noodzaak van circulaire economie en de kansen die het biedt.”

Het Friese programma van de Week van de Circulaire Economie is te vinden op www.circulairfriesland.frl

Registreer u bij het Friesch Dagblad

Registreren
  • Registreren is zonder kosten of verplichtingen
  • Alle artikelen op frieschdagblad.nl zijn volledig toegankelijk
Hoofdredacteur

Waarom Friesch Dagblad?

  • Het nieuws uit Fryslân
  • Verdieping en duiding bij de actualiteit
  • Opinies en analyses
  • Betrouwbaar, kritisch, evenwichtig en opbouwend
Registreren
Sluiten
Sluiten