Haute Bordure: Subtiele luxe bij de bruiloft van prinses Beatrix en prins Claus in 1966

Het Fries Museum heropent na de lockdown met Haute Bordure. Het Friesch Dagblad blikt alvast vooruit op de expositie met ruim 150 kledingstukken met borduurwerk vanaf de zeventiende eeuw. Vandaag: de galajurk van prinses Beatrix.

Rianne Kramer

Geplaatst: 24 februari 2021 om 18:00

Prinses Beatrix droeg in 1966 een japon van chiffon zijde met daarop geborduurde pioenrozen en bladeren die zijn afgezet met kralen, tubes en glasparels.   FOTO’S: ANEFO EN KONINKLIJKE VERZAMELINGEN, DEN HAAG
0%

Pioenrozen, bladmotieven, varens en sierlijke krullen sieren de chiffon zijde, de stof waarvan de jurk is gemaakt die prinses Beatrix droeg op de avond voordat ze met Claus von Amsberg in het huwelijksbootje stapte. Deze geborduurde bloemen en planten zijn afgezet met parels, glaskralen en tubes – decoratieve staafjes.

,,Met name deze laatste zijn er heel subtiel op verwerkt. Je moet er echt met je neus bovenop staan om ze te kunnen zien”, zegt Anne-Marie Segeren, junior-conservator bij het Fries Museum. Deze subtiliteit geldt voor de hele jurk, zegt ze. ,,Van een afstandje straalt de stof vooral glans en luxe uit. Bekijk je deze van dichtbij, dan zie je pas de schitterende details, rijkelijk en gelijkmatig over de stof verdeeld.”

Andere kant van Beatrix

Wat Segeren treft is het moment waarop Beatrix deze japon heeft gedragen: als jonge kroonprinses, een twintiger nog. ,,Een tijd waarin haar loopbaan als koningin nog moest beginnen. Niet wetend wat haar te wachten stond en vol verwachting over wat zou komen. Dat raakt me.” Daarnaast laat Beatrix met dit kledingstuk een heel andere kant van zichzelf zien. ,,Sierlijk en totaal anders dan het iconische silhouet uit de jaren tachtig dat we van haar kennen: breed, kleurrijk en met hoed.”

 

Sierlijk en totaal anders dan het iconische silhouet uit de jaren tachtig dat we van haar kennen: breed, kleurrijk en met hoed

De mouwloze robe, met grove plooien aan de achterkant die samenkomen in een subtiele strik op de rug, droeg Beatrix op 9 maart 1966, tijdens het galadiner in het Hilton Hotel in Amsterdam ter ere van haar huwelijk een dag later. ,,Een hele happening, met na afloop een groot feest op De Dam.” De japon maakt deel uit van de Beatrix’ bruidsgarderobe, bestaande uit de eigenlijke trouwjurk, galajurken, japonnen voor de bruidsmeisjes en kleding voor tijdens de huwelijksreis.

Mega-opdracht

Een mega-opdracht voor Maison Linette in Den Bosch, het modehuis van couturier Caroline Bergé. ,,De kranten stonden er bol van toen zij de opdracht kreeg”, zegt Segeren. ,,Zoals dat gaat bij koninklijke huwelijken, werd er volop gespeculeerd wie de kleding zou ontwerpen.” Linette was een zogenoemd gesloten modehuis dat zich richtte op de high society. ,,Zonder etalage en zonder reclame-uitingen. Leden van het koninklijk huis konden er dus discreet hun creaties laten ontwerpen. Koningin Juliana was er vaste klant.” Voor haar trouwjurk benaderde Beatrix zes ontwerpers om een proefmodel te maken. Ze koos – blind – voor Linette.

Lees ook: Haute Bordure: Mozaïekjurk met een modern liefdesverhaal

Wat de wensen van prinses Beatrix waren voor deze galajurk is niet bekend. Ook niet waarom is gekozen voor de geborduurde blad- en bloemmotieven. ,,Voor zover bekend staan deze niet symbool voor iets of iemand”, zegt Segeren. Heel anders dan de Prinsjesdag-jurk die Jan Taminiau voor Máxima ontwierp en die ook te zien is op Haute Bordure.

 

Het was de prinses vooral te doen om een representatieve en luxueuze uitstraling. De geborduurde motieven zijn neutraal

Taminiau heeft zich hiervoor laten inspireren door het behang van de Japanse kamer in Huis ten Bosch. ,,Al die verwijzingen en symboliek gelden niet voor deze jurk van Beatrix. Het was de prinses vooral te doen om een representatieve en luxueuze uitstraling. De geborduurde motieven zijn neutraal, maar een perfecte manier – vanwege de sierlijke vormen – om die luxueuze uitstraling te creëren.”

Machinaal borduurwerk

Ligt het accent bij Haute Bordure op handgemaakt borduurwerk, voor de bloemen en bladeren op deze japon geldt dat ze machinaal op de stof zijn aangebracht. ,,In de tijd dat dit kledingstuk vervaardigd werd, halverwege de jaren zestig, had machinaal borduurwerk nog helemaal niet de negatieve connotatie zoals vandaag de dag.” Bovendien zijn alle kralen en glasparels wél met de hand verwerkt.

De robe van prinses Beatrix en de zijden jurk met geborduurde bloemen van koningin Máxima worden in het Fries Museum getoond, tezamen met twee galajurken van de voormalige koninginnen Juliana en Wilhelmina. Over de liefde voor het borduurwerk van het koningshuis is weinig bekend. ,,Al weten we van koningin Emma dat ze er een groot liefhebber van was. Ze droeg vaak luxe geborduurde stoffen en borduurde zelf ook graag.” Ook daarvan is op de expositie een voorbeeld te zien: een buideltasje met daarop een boeket bloemen dat zij erop borduurde.

Registreer u bij het Friesch Dagblad

Registreren
  • Registreren is zonder kosten of verplichtingen
  • Alle artikelen op frieschdagblad.nl zijn volledig toegankelijk
Hoofdredacteur

Waarom Friesch Dagblad?

  • Het nieuws uit Fryslân
  • Verdieping en duiding bij de actualiteit
  • Opinies en analyses
  • Betrouwbaar, kritisch, evenwichtig en opbouwend
Registreren
Sluiten
Sluiten