Haute Bordure: Er is zoveel meer dan de ‘simpele’ kruissteek

Het Fries Museum heropent na de lockdown met Haute Bordure. Het Friesch Dagblad blikt alvast vooruit op de expositie met ruim 150 kledingstukken met borduurwerk vanaf de zeventiende eeuw. Vandaag: de textielfascinatie van Dr. Gillian Vogelsang– Eastwood.

Vincent Meininger

Geplaatst: 24 maart 2021 om 17:00

Dr. Gillian Vogelsang-Eastwood verzamelde in haar carrière veel voorbeelden van borduurwerk.   FOTO: ARCHIEF VOGELSANG-EASTWOOD
0%

Acht vuistdikke encyclopedieën over borduurwerk. Dr. Gillian Vogelsang– Eastwood (64) is nu bijna halverwege haar levenswerk. Komende donderdag geeft ze in samenwerking met het Fries Museum een online lezing over borduren.

De archeologe is van kinds af aan gefascineerd door stoffen. „Als klein meisje was ik al bezig met textiel en het maken van kleding.” Gillian Vogelsang-Eastwood studeerde archeologie in Manchester met textiel uit het Midden-Oosten als specialisatie. Tijdens een vervolgstudie in Cambridge kwam ze Willem Vogelsang tegen, haar grote liefde met wie ze uiteindelijk naar Nederland is gekomen. In 1991 richtte ze in Leiden het Textiel Research Centre (TRC) op. Nog altijd is ze de drijvende kracht achter het onderzoekscentrum, met meer dan 33.000 textielobjecten een uniek instituut in Europa.

De Brits-Nederlandse onderzoekster noemt het TRC geen museum maar een actief kenniscentrum. „We stellen niet alleen maar kleding achter glas tentoon, we werken ook echt met textiel. Studenten van verschillende opleidingen doen hier ervaring op: archeologie, antropologie, theologie, kunstgeschiedenis of de modeacademie. We richten ons niet alleen op de geschiedenis, maar ook op de vele technieken voor het bewerken van textiel, of de sociale aspecten van kledij.”

Veldwerk

Samen met haar man, die ook archeoloog is, heeft ze veel van de wereld gezien. Met name in het Midden-Oosten heeft ze regelmatig veldwerk verricht. Haar bijzondere interesse gaat uit naar borduurwerk. „Neem Palestina. In Bethlehem dragen ze andere motieven en kleuren dan in Ramallah. Ik houd me onder meer bezig met de relatie tussen kleding en identiteit. Kleding zegt iets over wie je bent. Eigenlijk is iedereen, ook al is het soms onbewust, bezig met een boodschap.”

Ze verwerkte haar onderzoek in die regio in een uitgebreide borduurencyclopedie: Encyclopedia of the Arab world (2017). In januari verscheen het tweede deel over Centraal Azië, het Iraans plateau en India. Nummer drie, met Afrikaans borduurwerk, is zo goed als klaar en volgend jaar hoopt ze een deel over Scandinavië en West-Europa uit te brengen. Daarna staan er nog vier delen in de planning. Ze publiceert de boeken in samenwerking met haar echtgenoot en andere experts.

In het vierde deel komt ook Nederland aan bod. Volgens de onderzoekster is dit niet het interessantste gebied qua borduurwerk. Ze noemt Marken en Staphorst als uitzonderingen. Toch kan de Friese klederdracht haar goedkeuring wegdragen. „Het contrast tussen zwart en wit en de patronen zijn fraai. Ook het witwerk op de kapjes zijn de moeite waard. Friesland was ooit een groot rijk dus er zijn hier en daar invloeden van verder weg te herkennen.”

Tijdens haar lezing, die op verzoek van het Fries Museum in het Engels wordt gegeven, gaat ze dieper in op de gebruiken en de verschillende technieken van het borduren wereldwijd. Er is meer dan een ‘simpele’ kruissteek. Daarnaast wil ze het onderwerp van andere kanten belichten. „ Je moet niet denken dat borduren vrouwenwerk is, dat is een ontwikkeling van de laatste honderd jaar. Door de geschiedenis heen zijn de mannen eigenlijk veel belangrijker.”

Lees ook: Haute bordure: Borduren in de achttiende eeuw een vrouwending? ,,Dat is een hardnekkig misverstand”

Sinds duurzaamheid op de agenda staat komt handgemaakte kleding steeds meer terug. „Zeker nu met corona zie je een opleving. Ook bepaalde patronen zie je terugkomen, zoals paisley, een motief van meer dan 1500 jaar oud dat vanuit Perzië via India en Japan naar Afrika en Europa is gekomen. Het modehuis Dior heeft dit jaar een collectie met het paisleymotief. Zoiets vind ik echt leuk.”

De online lezing (Engelstalig) van Gillian Vogelsang-Eastwood, georganiseerd i.s.m. Craft Council Nederland, is op donderdag 25 maart om 16.00 uur. Aanmelden via Craft Council Nederland.

Registreer u bij het Friesch Dagblad

Registreren
  • Registreren is zonder kosten of verplichtingen
  • Alle artikelen op frieschdagblad.nl zijn volledig toegankelijk
Hoofdredacteur

Waarom Friesch Dagblad?

  • Het nieuws uit Fryslân
  • Verdieping en duiding bij de actualiteit
  • Opinies en analyses
  • Betrouwbaar, kritisch, evenwichtig en opbouwend
Registreren
Sluiten
Sluiten