Achtergrond: Human Rights Watch verwijt Israël niet voor niets schuldig te zijn aan apartheid tegen Palestijnen

Volgens een rapport van de mensenrechtenorganisatie Human Rights Watch (HRW) maakt Israël zich schuldig aan apartheid tegen Palestijnen en voor deze misdaad zou het land voor het Internationale Strafhof moeten worden gesleept.

Confrontatie tussen een Israëlische grenswacht en een Palestijnse inwoner van Hebron op de Westelijke Jordaanoever.

Confrontatie tussen een Israëlische grenswacht en een Palestijnse inwoner van Hebron op de Westelijke Jordaanoever. Foto: AFP

In het rapport, waarover deze krant donderdag berichtte, komt maar liefst tweehonderd keer - ongeveer één keer per pagina - een verwijzing naar apartheid voor. Dat is niet voor niks. Door te refereren aan het omstreden Zuid-Afrikaanse apartheidsregime zinspeelt HRW er op dat Israël een zelfde internationale paria-status verdient.

HRW zit daarmee op dezelfde lijn als pro-Palestijnse activisten en de internationale boycot-beweging BDS. Eerder dit jaar beschuldigde de Israëlische mensenrechtenorganisatie B’Tselem de staat Israël ook van apartheid.

Ontegenzeggelijk waar

Als democratische rechtsstaat is Israël verplicht alle ingezeten ongeacht religie, ras of gender dezelfde rechten te geven en de kritiek van HRW dat Israëliërs op de Westelijke Jordaanoever meer privileges genieten dan Palestijnen is ontegenzeggelijk waar.

Israël verdient volgens HRW hetzelfde lot als het verafschuwde Zuid-Afrikaanse apartheidsbewind dat uiteindelijk ineenstortte

Maar door Israël weg te zetten als apartheidsstaat komt HRW niet alleen op voor de mensenrechten van de Palestijnen, maar ondermijnt het in een moeite door ook het recht van Israël om te bestaan als nationale staat. Israël verdient volgens HRW hetzelfde lot als het verafschuwde Zuid-Afrikaanse apartheidsbewind dat uiteindelijk ineenstortte na jarenlang door de wereldgemeenschap te zijn geboycot.

Onmenselijke daden

Een land betichten van apartheidspolitiek is geen lichtvaardige beschuldiging. Volgens de gangbare definitie komt een regime dat ‘onmenselijke daden uitvoert, zoals moord en slavernij’, ervoor in aanmerking. Sinds de val van het Zuid-Afrikaanse blanke minderheidsregime in 1994 heeft nog nooit een land een dergelijk etiket opgeplakt gekregen.

Lees ook: Opinie: Tien jaar na de start van de Arabische Lente worden problemen nog steeds genegeerd

Dus ook niet China of Arabische staten waar raciale en etnische minderheden systematisch te maken hebben met achterstelling en onderdrukking die vele malen erger is dan de Palestijnen ondervinden. Palestijnen hebben in hun gebieden een eigen regering en stemrecht en hen is diverse keren een eigen staat aangeboden, al was het op voor hen onvoordelige Israëlische voorwaarden.

Dezelfde rechten

Bij apartheid wordt de ene raciale groep gedomineerd door een andere raciale groep. De manier waarop Israël de Palestijnen op de Westelijke Jordaanoever behandelt, komt feitelijk neer op deze vorm van discriminatie. Maar aan veel andere kenmerken van een apartheidsbewind voldoet Israël niet.

Dat Israël vindt dat HRW het bestaansrecht van Israël in twijfel trekt door het te framen als apartheidsbewind is alleszins te begrijpen

Als Israël de claim dat het de enige vrije democratie in het Midden-Oosten is waar wil maken, dan verdienen de Palestijnen dezelfde rechten als Israëliërs. Die kritiek van HRW kan Israël zich aantrekken. Maar dat Israël vindt dat HRW het bestaansrecht van Israël in twijfel trekt door het te framen als apartheidsbewind is alleszins te begrijpen.