In memoriam: Prins Philip kende in zijn lange leven vele drama’s en was uniek in koninklijke kringen

De grote liefde van koningin Elizabeth II van Groot-Brittannië leeft niet meer. Prins Philip, hertog van Edinburgh, overleed gisteren op 99-jarige leeftijd. Hij gaf 68 jaar lang op eigen wijze invulling aan zijn rol als prins-gemaal en werd daardoor alom gerespecteerd en gewaardeerd.

Prins Philip gaf 68 jaar lang op zijn eigen wijze invulling aan zijn rol als prins-gemaal.

Prins Philip gaf 68 jaar lang op zijn eigen wijze invulling aan zijn rol als prins-gemaal. Foto’s: AFP

Koningin Elizabeth en prins Philip trouwden in 1947. Het paar maakte meer dan 73 huwelijksjaren vol. Een unicum in de koninklijke wereld.

Philip zelf was in alle opzichten ook een unicum. Hij kende vele drama’s. Zijn jeugd, zijn levensloop en vooral zijn karakter gaven vaak aanleiding tot gespreksstof. Toch was er respect voor deze prins-gemaal, die deze functie 68 jaar heeft ingevuld.

Vluchten

Philip werd op 10 juni 1921 als nakomertje geboren. Hij was de enige zoon van Andreas, prins van Griekenland, en Alice, prinses van Battenberg. Weliswaar kwam hij ter wereld op het Griekse eiland Korfoe, op de keukentafel in het buitenverblijf Mon Repos, maar daarmee hielden zijn Griekse wortels ook wel op. Al gauw moesten moeder en kind vluchten voor de zoveelste crisis, waarbij de Griekse koning weer eens het veld moest ruimen. Vader was het land al uitgezet wegens zijn dubieuze rol.

Zijn zuster Cecilie kwam in 1937 met man en twee kinderen om bij een vliegtuigongeluk. Zijn vader en moeder hadden een slecht huwelijk

Philip had vier oudere zusters, die allen met een Duitse prins trouwden. Zijn zuster Cecilie kwam in 1937 met man en twee kinderen om bij een vliegtuigongeluk. Vader en moeder hadden een slecht huwelijk, ze woonden ook niet bij elkaar. Moeder Alice leed aan schizofrenie en werd later religieuze. Vader leidde een extravagant leven in Monte Carlo. Hij stierf overigens toen Philip 23 jaar oud was.

Philip kwam op jonge leeftijd bij zijn oudere zuster Theodora van Baden terecht, waar hij op de internationale school Salem bij dr. Kurt Hahn kwam. Deze wereldvermaarde pedagoog was een Jood en werd opgepakt door de nazi’s, maar kreeg de kans om zijn werk voort te zetten in het Schotse Gordonstoun. Philip was twaalf, reisde hem achterna en zette daar zijn studie voort.

Redding

Het werd Philips redding, want hij ontkwam zo aan nazi-beïnvloeding. Voortaan bekommerde Philips oom van moederszijde, lord Louis Mountbatten, zich om hem. Philip volgde een marine-opleiding, helemaal in de trant van zijn oom.

Al in 1939 ontmoette hij Elizabeth en het toen dertienjarige meisje wist intuïtief dat deze blonde jongeman in zijn witte uniform haar hart zou stelen. Mountbatten heeft zijn neef omgevormd tot Engelsman en dat betekende dat zijn wat onduidelijke achtergrond als prins van Griekenland en prins van Denemarken werd weggepoetst. Bovendien kon hij de naam Mountbatten aannemen, de naam van zijn moeder, maar dan verengelst.

Al in 1939 ontmoette hij Elizabeth en het toen 13-jarige meisje wist intuïtief dat deze blonde jongeman in zijn witte uniform haar hart zou stelen

Het huwelijk tussen Elizabeth en Philip werd gesloten in 1947. Hij kreeg toen de titel hertog van Edinburgh. Het paar woonde eerst op Malta, hun gelukkigste tijd. Veel te jong werd Elizabeth geroepen tot de troon, in 1952, toen haar vader George VI aan kanker overleed.

Serieus in zijn taak

Philips carrière bij de marine werd afgebroken. Zijn taak als prins-gemaal begon en die heeft hij zeer serieus opgevat. Hij genoot er tevens van en hij koos voor zijn eigen stijl. Veel nevenfuncties brachten hem overal, nationaal en internationaal.

Philip werd bekend door zijn onnavolgbare humor, die wel paste bij de Britse humor, maar die niet bepaald diplomatiek was. Op bezoek in China ontmoette hij bijvoorbeeld Britse studenten die hij waarschuwde dat ze er niet te lang moesten blijven, omdat ze anders spleet-ogen zouden krijgen. Philip had ook de gave Elizabeth flink aan het lachen te kunnen brengen, wat weinigen was gegeven en ook wel eens nodig was.

Prins Philip werd bekend door zijn onnavolgbare humor, die wel paste bij de Britse humor, maar die niet bepaald diplomatiek was

De hertog speelde een grote rol in het familieleven. Zeker ook in de periode rondom de scheiding van zoon en kroonprins Charles en Diana, die hij brieven schreef om weer in contact te komen. Elizabeth en Philip kregen naast Charles nog drie kinderen: Anne, Andrew en Edward. Bekend is dat hij de problemen rondom kleinzoon Harry verschrikkelijk vond. De leden van de ‘firma’ hebben hun plicht te vervullen, vond Philip.

De prins wijdde zelf zijn leven aan het koningshuis totdat hij zich in 2017 op 96-jarige leeftijd terugtrok uit de schijnwerpers. Hij stopte met publieke optredens en verplichtingen. Nieuwe boeken voor zijn honderdste verjaardag, die hij in juni gevierd zou hebben, lagen al klaar. Dat een koninklijke prins zijn honderdste geboortedag zou vieren, dat record heeft hij net niet mogen halen.

Philip, een markante prins-gemaal, een levensgenieter, een groot schilder, jager en natuurbeschermer, maar bovenal een trouw en consciëntieuze steunpilaar voor Elizabeth II en voor de Britse monarchie.