Spelers van toneelvereniging Kom mar op! in Suwâld hebben een flinke kluif aan 'Op hoop fan segen'

Na Oera Linda wilde Kom mar op! uit Suwâld niet direct weer een iepenloftspul brengen. De anderhalvemeterregel noopte de toneelvereniging ertoe. Op Hoop fan Segen wordt hierdoor in de openlucht gespeeld., ,,mar folle yntimer as Oera Linda”.

Knierke (Anneke van den Akker) en Marieke (Sylke de Jong).

Knierke (Anneke van den Akker) en Marieke (Sylke de Jong).

Ze hebben er een flinke kluif aan, de dertien spelers van Kom mar op! die vanaf vrijdag het iepenloftspul Op Hoop fan Segen brengen. Hele lappen tekst moesten de hoofdrolspelers zich hiervoor eigen maken. ,,Maar ze hebben zich er met hart en ziel in gestort en zijn zich goed bewust van welke uitdaging ze aangaan”, zegt regisseur Grytha Visser.

Met het spelen van het vissersdrama geschreven door Herman Heijermans (1864-1924) komt namelijk een langgekoesterde wens van de toneelgroep uit. ,,De ôfrûne jierren kaam it stik gauris foarby as opsje om te spyljen. In stik mei ynhâld sprekt ús as toanielferiening oan”, zegt voorzitter Jan Visser.

Ook was het de wens van de regisseur om haar tanden te zetten in deze Nederlandse toneelklassieker. ,,Een stuk over grote thema’s als verlies en rouw, maar ook over hoop en de saamhorigheid van een gemeenschap.” Bovendien is het nog altijd actueel. ,, Op Hoop fan Segen gaat ook over lotsbestemming, iets wat nog altijd speelt. Er zijn uitzonderingen, maar het milieu waarin je opgroeit bepaalt ook in onze tijd in grote mate je toekomst.”

Geluidseffecten

Op Hoop fan Segen vertelt het dramatische verhaal van vissersweduwe Kniertje - Knierke in Suwâld. Ze heeft haar man en twee oudste zonen op zee verloren en komt voor een duivels dilemma te staan: haar jongste zoon Barend wel of niet ook de zee opsturen. De armoede waarin het gezin leeft en het harteloze beleid van rederij maken deze keuze niet bepaald makkelijker. Een Friese vertaling van het script werd in 1996 geschreven door Pyt en Tryntsje van der Zee.

Hoewel de regisseur het originele verhaal als uitgangspunt nam en tekst en emotie daarmee de rode draad vormen, zorgt het sounddecor van Omar Bakker voor lichtheid, zegt Grytha Visser. ,,Met muziek en geluidseffecten geeft hij de voorstelling sfeer en versterkt hij de spanningsboog. Omar kan een theaterproductie echt een lift geven met zijn inbreng, dat deed hij twee jaar geleden ook bij Oera Linda .”

Rompslomp

Op Hoop fan Segen wordt gespeeld in de door bomen omringde achtertuin van Kom mar op!-speler Petra van der Velde. Plan B, want de voorstelling zou aanvankelijk in de schuur van boerderij Het Bakkershuis in Suwâld gespeeld worden. ,,Mar troch de oardel meter koene wy hjir net terjochte en is it dochs in iepenloftspul wurden.”

Het tweede in korte tijd. In 2019 brachten de Suwâldsters voor het eerst een iepenloftspul: Oera Linda uit de pen van toneelschrijver Hans Brans. Met succes. Ze wonnen er de Gouden Gurbe voor beste iepenloftspul van Fryslân van dat jaar mee. ,,In fantastyske ferrassing, want dat hiene wy as begjinners fansels net ferwachte.” Maar hoewel een iepenloftspul daardoor naar meer smaakte, was het niet de bedoeling dat al zo snel te doen. ,,It bringt mear wurk en rompslomp mei him mei as in toanielstik binnendoar.”

Smûk plak

De tuin waar gespeeld wordt is een ,,smûk plak”, zegt de voorzitter. ,,It wurdt dan ek in yntime foarstelling dy’t har op it poadium ôfspilet. Hiel oars as it grutte Oera Linda dêr’t it publyk by oer de fjilden útseach.” De zee die zo’n grote speler is in Op Hoop fan Segen is in de Wâlden natuurlijk ver te zoeken. ,,Mar de lûdseffekten dy’t Omar makke hat, jouwe wol it gefoel dat dy tichtby is, krekt as de wyn en de stoarm.”

Ook visser Jappie Spijkstra uit Suwâld draagt bij aan de visserssfeer. Niet alleen leende hij vissersnetten en andere spullen uit voor het decor, publiek kan na afloop van de voorstelling ook bij hem terecht voor een schippersbitter.

Op Hoop fan Segen gaat vrijdag in première en wordt tot en met 25 september vijf keer gespeeld in Suwâld