Jan Henk Hamoen over het kunstwerk van Matthias Grünewald dat als geen ander het heilige dichtbij brengt. 'Dan zagen ze zo'n Christus hangen en wisten ze: hij weet wat mijn pijn is'

Jan Henk Hamoen (1950) uit Joure is emeritus predikant in de Protestantse Kerk in Nederland en kunstkenner. Voor de mooiste verbeelding van de opstanding moet je volgens hem in de Elzas zijn.

Jan Henk Hamoen.

Jan Henk Hamoen. Foto: Niels de Vries

,,In de kunst is ongelofelijk veel aandacht geschonken aan de lijdenstijd: de kruisweg, de kruisiging, het lijden van Jezus. En de verschijningen worden ook veel verbeeld: de hovenier met Maria Magdalena in de graftuin van Rembrandt bijvoorbeeld, of de ontmoeting tussen Jezus en Thomas van de hand van Caravaggio. Maar daar tussenin zijn we terughoudend, onzeker misschien.”

,,Als je het Bijbelverhaal goed leest, zie je dat het daar ook zo is. Het lijdensverhaal wordt uitgebreid beschreven, Johannes gebruikt daar de helft van zijn evangelie voor, maar wat er nu precies op die paasmorgen gebeurt wordt niet verteld. Het verhaal wordt pas weer opgepakt als er getuigen bij komen die de engelen op die steen zien zitten die zeggen dat Hij hier niet is. Maar wat gebeurde er achter die steen?”

Het heilige dichtbij

,,Toch is er een schilderij waar ik meteen aan denk als het over de opstanding gaat. Ik ken eigenlijk geen werk waar het heilige zo dichtbij wordt gebracht. Het is het altaarstuk van Matthias Grünewald in Isenheim onder Colmar in de Elzas uit het begin van de zestiende eeuw. De eerste keer dat ik het zag, een jaar of twintig geleden, maakte het meteen enorme indruk op me. Mijn vrouw en ik zijn daar inmiddels een paar keer geweest en ik gebruik het vaak in lezingen als ik duidelijk wil maken dat er in de kerk- en kunstgeschiedenis een periode is geweest dat men het heilige dicht bij de mensen wilde brengen.”

Nieuws

menu