Avondmaal vieren via internet, kan dat wel?

Nu het Avondmaal niet gezamenlijk in de kerk kan worden gevierd, zitten vanavond veel mensen met een bekertje wijn en een stukje brood achter de computer. Hoe gaan voorgangers met deze uitzonderlijke situatie om?

Vandaag en morgen wordt in lege kerken Avondmaal gevierd, zoals in de Sint Piter in Ureterp door ds. Jak Verwaal.

Vandaag en morgen wordt in lege kerken Avondmaal gevierd, zoals in de Sint Piter in Ureterp door ds. Jak Verwaal. Foto: Jilmer Postma

„We hebben er over nagedacht om bij de gemeenteleden matzes langs te brengen, zodat iedereen hetzelfde brood heeft, maar dat werd wat ingewikkeld, met mensen die glutenvrij eten en natuurlijk ook vanwege de kans op besmetting bij het aanraken van de matzes”, zegt ds. Sijbrand Alblas, predikant van de Hervormde Gemeente Ameland.

Hij viert vanavond samen met ds. Afke Boezewinkel van de Doopsgezind-Gereformeerde Federatie Ameland Avondmaal. „De mensen thuis worden uitgenodigd ook brood en wijn klaar te zetten. Niet iedereen zal het echt als het Avondmaal zien, sommigen zullen het meer beschouwen als een maaltijd van verbondenheid. Maar dat is ook prima. Wij plakken er geen label op en iedereen mag het noemen zoals hij wil. Wel hopen we gezamenlijk te ervaren dat Gods Geest niet beperkt is door de muren van onze kerkgebouwen.”

Op elkaar aangewezen

Dat hij samen met ds. Boezewinkel viert is opvallend. „Zonder de coronacrisis hadden we deze paastijd als protestantse kerken op Ameland zeker niet zo nauw opgetrokken. Maar door de situatie zijn we nu op elkaar aangewezen: er komen bijvoorbeeld geen gastvoorgangers naar het eiland. We moeten het echt samen doen, het is ook wel mooi om te zien hoe dat dan gaat. Als voorgangers waren we het snel eens en ook de kerkenraden vonden het een goed idee om samen op te trekken.”

Het via internet vieren van het Avondmaal is een advies van de Protestantse Kerk in Nederland: ‘De gemeenteleden vieren thuis online de dienst mee. Concreet door na de woordverkondiging mee te bidden met de voorganger als deze bidt om de Geest over de gaven van brood en wijn. In dit gebed wordt de levende Heer gevraagd zelf aanwezig te zijn in de tekens van brood en wijn’, schrijven ds. Marco Batenburg en ds. René de Reuver in een advies aan alle gemeenten.

We hadden al ervaring met het Avondmaal via internet, dus was de keuze niet moeilijk om het zo te doen

Zo doen ze het vanavond ook in Ureterp, vertelt ds. Jak Verwaal van Protestantse Gemeente It Keningsfjild, dat de plaatsen Bakkeveen, Frieschepalen, Siegerwoude en Ureterp beslaat. „We hadden al ervaring met het Avondmaal via internet, dus was de keuze voor ons niet moeilijk om het zo te doen. De Sint Pitertsjerke in Ureterp is zo’n vier jaar geleden gerestaureerd en toen is er ook een camera geïnstalleerd. Sindsdien is het zo dat als we Avondmaal vieren in Ureterp, we dat via internet laten zien. Degene die aan huis gebonden is, kan dan thuis het avondmaal meevieren.”

Bij ieder concert staat Age Bootsma (71) vaste prik bij de ingang van de Goaiïngeaster kerk om de bezoekers met veel plezier te verwelkomen. De kerk ligt de voorzitter van Stichting Kerkgebouw Goënga na aan het hart. ,,Eltsenien is wolkom yn dit gebou.” https://t.co/pAzH2LrjIF

— Friesch Dagblad (@frieschdagblad) April 5, 2020

Een gemeentelid van It Keningsfjild kwam met de suggestie om vanavond een kaarsje voor het raam te zetten. Verwaal: „Dat hebben we overgenomen in de liturgie die we rondsturen.” Op Ameland doen ze iets vergelijkbaars, maar dan op zaterdag. Alblas: „We vragen iedereen op het eiland om op Stille Zaterdag een lichtje voor het raam te zetten. De katholieken doen ook mee aan die oproep, en we hopen dat ook mensen die niet gelovig zijn het doen, als teken dat we een lichtje voor elkaar willen zijn.”

Eucharistie niet online

In de Rooms-Katholieke Kerk wordt de eucharistie van Witte Donderdag niet achter de computer voortgezet. „Nee, dat gaat niet. We willen het niet half-half doen”, zegt pastor Dorenda Gies van de H. Jacobus de Meerdereparochie.

Zij en pastoor Marco Conijn zenden vanmiddag om vijf uur via de website van de parochie een kleine viering uit vanuit de St. Franciscuskerk in Franeker. „Wij vieren met zijn tweeën eucharistie, we vragen de parochianen dan niet met wijn en brood klaar te zitten. Dat kan gewoon niet met onze rituelen. We zijn wel in ons hart verbonden met de mensen thuis, en dat weten ze ook. Via deze geestelijke communie kunnen we allemaal Christus ontvangen.”

Gies en Conijn hebben de parochianen een speciale pastorale brief gestuurd, met daarin uitleg over hoe ze Witte Donderdag thuis kunnen vieren. „We vragen ze de tafel met meer aandacht dan normaal te dekken, dat noemen we de ‘tafel van dienstbaarheid’. Bij het dekken verbinden we ons hoofd en hart met de mensen om ons heen, zo kun je bij het neerleggen van het tafelkleed denken aan mensen die anderen verplegen, en het aansteken van de kaars aan allen die een licht zijn voor anderen. Door het zo te doen, en door een lied te zingen en te bidden, kan iedereen vanuit huis toch op een mooie manier aandacht schenken aan de betekenis van Witte Donderdag.”

U kunt ons helpen de journalistieke onafhankelijkheid in Fryslân te waarborgen. Klik hier om een bijdrage te leveren.

Op de hoogte blijven van de laatste ontwikkelingen over het coronavirus? Meld u aan voor onze dagelijkse nieuwsbrief