Kerk in uitvoering: Bethel in Drachten bouwt aan de gemeente ná corona. Roeland Harten: 'Het was hier akelig rustig in de kerk'

Na anderhalf jaar begon de Bethelgemeente in Drachten afgelopen zondag officieel het nieuwe seizoen met twee startgezinsdiensten. De tekst uit Psalm 127, ‘Als de Heer het huis niet bouwt, tevergeefs zwoegen de bouwers’, stond daarin centraal. De gemeente zet vol in op het weer opbouwen van het gemeenteleven, vertelt Roeland Harten.

De Bethel houdt voorlopig diensten met maximaal 400 bezoekers.

De Bethel houdt voorlopig diensten met maximaal 400 bezoekers. Foto: Jilmer Postma

Parkeerwachters die weer op het terrein rondliepen, gastheren en -vrouwen bij de deur. Reuring in de gangen van de kerk en samen de Heer loven en prijzen met het aanbiddingsteam op het podium. Het voelde voor de bezoekers zondag weer een beetje als vanouds. Twee diensten hield de Vrije Baptistengemeente Bethel in het gebouw aan De Bolder. Met twee keer vierhonderd bezoekers. ,,Dat is het maximale aantal mensen dat we op dit moment kunnen ontvangen in de grote zaal op anderhalve meter afstand” , zegt hoofd communicatie Roeland Harten. Het was voor het eerst ook dat er weer twee fysieke ochtendsamenkomsten waren: om 9.00 en om 11.30 uur.

,,Waar ik persoonlijk heel blij mee was: dat er ook weer kinderen en tieners in de samenkomst waren. In de startgezinsdienst heerst altijd een wat lossere, prettig ‘chaotische’ sfeer. Het was prachtig dat dit weer kon.” Het was duidelijk zichtbaar dat kerkgangers het fijn vonden om elkaar weer te ontmoeten. ‘Met koffie op de bank vond ik inmiddels wel prima, maar ik besef nu weer wat ik heb gemist’, zei iemand heel treffend.”

Reserveren

De kop is er dus af en Bethel maakt zich op voor een doorstart, die het gemeenteleven weer op gang kan brengen. Zelfs bij de drukstbezochte kerk van de provincie was het namelijk akelig rustig op de zondagochtenden

Bezoekers moeten nu wel voor de samenkomsten reserveren. ,,Dat doen we om te voorkomen dat er meer mensen voor de deur staan dan we kunnen herbergen en die we binnen de huidige coronaregels moeten teleurstellen. En je merkt ook dat mensen het al aardig gewend zijn. Ze kijken op de site als ze naar de kerk willen en zien dan ‘hé, er is nog plek’ en dan reserveren ze. Het is voor ons ook prettig omdat je alles dan wat in goede banen kunt leiden. Er vindt geen controle bij de deur plaats, maar wij kunnen door het registratiesysteem goed zicht houden op het aantal mensen dat komt. ”

Zodra de anderhalvemeter-regel wordt losgelaten, schaalt Bethel op naar wat er in de kerkzaal kan. Maar Harten verwacht niet dat men direct weer op het oude niveau zit van twee keer 1600 bezoekers per samenkomst. ,,Er is een groep die nog voorzichtig is en niet in zo’n volle kerk wil zitten. En er zijn vast ook leden die het toch ook wel heel erg prettig vonden om met een bakkie koffie de online diensten thuis te volgen. We zien dat sommige mensen weer moeten wennen om fysiek naar de kerk te gaan, terwijl anderen niets liever willen dan zondags weer met elkaar de diensten bij te wonen.”

Nieuw normaal

Harten denkt dat het belangrijk is om iedereen de ruimte te geven om in een ‘nieuw normaal’ zijn of haar weg te vinden. De Bethelgemeente was al gewend om de diensten via een livestream uit te zenden, maar sinds maart 2020 werd dat de regel, toen Nederland in verschillende lockdowns terecht kwam. ,,Maar we zeggen nu: fysiek samenkomen, dát is het uitgangspunt, maar tegelijk willen we iedereen die online met ons is verbonden ook blijven bedienen.” De eerste dienst is daarom altijd te zien via een livestream op het YouTube-kanaal, en kan ook daarna online worden bekeken.

Koffiedrinken in de Bethel is er zolang de afstandsregel geldt nog niet na de diensten. ,,Om te voorkomen dat mensen elkaar toch een knuffel of een hand gaan geven nadat ze elkaar zo’n lange tijd niet gezien hebben. Het wordt dan al snel iets te gezellig in zo’n setting. Dat brengt een risico met zich mee.”

De samenkomsten voor de kinderen, tieners en jongeren zullen alleen nog maar in het kerkgebouw zijn en niet meer online. Ook omdat gebleken is dat deze groepen grote behoefte hebben om elkaar te zien en te ontmoeten.

Nieuw Leven

Harten denkt dat niet onderschat moet worden hoeveel er in anderhalf jaar tijd met mensen tijdens de Covid-periode is gebeurd. Iedereen heeft dat op z’n eigen wijze beleefd en ervaren. In het onderwijsprogramma - dat ook weer van start gaat - wil de kerkelijke gemeente daar extra aandacht voor vragen. Bethel heeft al meer dan vijftien jaar de cursus Nieuw Leven. Een cursus van een jaar waar mensen aan kunnen deelnemen die iets in hun leven hebben meegemaakt, waardoor ze vastlopen of misschien op een dood spoor zitten.

,,In de coronatijd heb je gezien dat mensen soms ontzettend eenzaam waren. Anderen zijn hun baan kwijtgeraakt of hun bedrijf is failliet gegaan. Dat weet ik ook van onze gemeenteleden. We denken daarom dat er wel eens een grotere toeloop kan zijn van mensen in en búiten de gemeente die aan dit herstelprogramma willen meedoen. “ Sowieso trekt Nieuw Leven altijd al meer cursisten van buiten Bethel: ,,25 procent is lid, 75 procent komt van buiten de gemeente.”

Naast bovengenoemde cursus zijn er nog acht cursussen die in de kerk worden gegeven. ,,Variërend van Vrijheid in Christus tot een Alpha-cursus en de cursus Orden je leven.” In die laatste cursus, van zes avonden, worden tips gegevens om bijvoorbeeld je financiën op orde te krijgen of het thuis in huis meer overzichtelijk te krijgen. Als je daarin rust ervaart, merk je dat ook in je persoonlijk welbevinden, legt Harten uit. Eén cursus is volledig online via YouTube. Dat is een ‘dieptestudie’ die door Ludy Fabriek wordt gegeven over het Bijbelboek Handelingen.


Huiskringen

Bethel zal de komende periode extra aandacht schenken aan huiskringen. ,,We hebben gezien hoe ontzettend belangrijk de huiskringen zijn geweest in de coronatijd. Dat is een hulp gebleken tegen vereenzaming. Er werden boodschappen voor elkaar gedaan als iemand in quarantaine moest, kringleden belden elkaar op. Sommigen kringen kwamen nog fysiek bij elkaar omdat we daar in de kerk grote ruimtes voor beschikbaar stelden. Andere kringen ontmoetten elkaar alleen online of hebben de onderlinge ontmoeting tijdelijk stilgelegd.”

De gemeente hoopt nu dat huiskringen - ,,mits dat kan op anderhalve meter’” - weer samenkomen; en sterker nog, dat gemeenteleden die tot nu niet in een kring zitten, daar alsnog aansluiting bij zoeken. Die celgroepenstructuur- Bethel heeft nu 140 huiskringen - wordt meer dan ooit gezien als het cement van de gemeente. Als een onmisbare bouwsteen, zeker na corona.

Dat sluit ook aan bij het thema waar zondag mee werd begonnen: Kerk in uitvoering. ,,De kerkelijke gemeente, ook Bethel, staat letterlijk in de steigers, denken we. We zijn aan het verbouwen en de bouwstenen zijn de leden. Dáár bestaat de gemeente uit. Als Bethel beginnen we opnieuw, met bouwen aan het sámen gemeente-zijn- wat zolang anders is geweest. Want we zijn er van overtuigd: gemeente-zijn, broeders en zusters voor elkaar zijn, kan niet zonder dat persoonlijke contact.”

Financiën

Met een ledental van drieduizend, van wie een groot aantal niet meer wekelijks in de kerk kwam, miste de baptistengemeente natuurlijk ook de collecte-inkomsten uit de zondagse samenkomsten. Met 23 mensen op de loonlijst zou dat nadelig uit kunnen hebben pakken, maar Harten vertelt dat men ,,dankbaar is dat de leden hun vaste bijdrage aan de kerk zijn blijven geven.”

De gemeente heeft daardoor ,,een financieel solide en gezonde basis”, aldus Harten. Er hoefden geen mensen ontslagen te worden. ,,En je hebt natuurlijk ook een verschuiving gezien waar de beschikbare middelen voor werden ingezet. We hebben niet 100.000 kopjes koffie hoeven schenken, maar hebben wél extra geïnvesteerd in de techniek om de online diensten naar een hoger plan te brengen.”

Wat betreft de reikwijdte van die uitzendingen, heeft Harten nog een opvallend voorbeeld. ,,Naast Nederlanders in andere landen zoals emigranten en zendelingen, werd er overal in het land naar de diensten van Bethel gekeken. Zelfs in Limburg. We kregen een mailtje van een gezin dat ons ontdekt had in coronatijd. Elke zondag kijken ze. Ze voelen zich door die diensten nu echt onderdeel van de gemeente en willen ons nu structureel financieel steunen. We willen natuurlijk ook graag dat zo’n gezin dichtbij een kerkelijk thuis vindt, zodat ze daar ook als broeders en zusters met andere christenen hun plek in de samenleving innemen, maar het is mooi dat de online diensten ook voor niet-leden een belangrijke ruggensteun zijn geweest en nog zijn.”


Dit is tweede deel in een serie hoe kerken het nieuwe seizoen beginnen