De Immigratie- en Naturalisatiedienst werkt de achterstand in het beoordelen van asielzoekers gestaag weg en leidt personeel beter op, maar is nog lang niet op orde | Commentaar

De kritiek van de PKN op het beoordelen van asielzoekers door de IND is een belangrijk signaal: ondanks de berg dossiers die nog ligt te wachten, mag tempo nooit ten koste gaan van zorgvuldigheid.

Beeld:

Beeld: FD

Afgelopen week begon de Immigratie- en Naturalisatiedienst met een vernieuwde opleiding voor medewerkers. Een deel van het personeel dat al tijdelijk was ingehuurd om achterstanden weg te werken, stroomt zo door naar vaste, brede inzetbaarheid.

Het was de bedoeling dat een tijdelijke Taskforce in 2020 ruim 15.000 mensen uit de wachtstand zou halen, maar de IND heeft er ook dit jaar nog de handen vol aan.

Doordat zo veel dossiers niet binnen de wettelijke termijn behandeld zijn, moest er vorig jaar ongeveer dertien miljoen euro worden betaald aan dwangsommen. Daar komt nog minstens dertig miljoen overheen.

Frictie

Nu is vluchtelingenopvang in zijn aard een slecht te voorspellen en te managen opdracht - die wordt bepaald door crisissituaties elders in de wereld en hoe andere landen daar, samenwerkend of elkaar juist tegenwerkend, naar handelen. Het ene jaar is veel meer opvangcapaciteit en personeel nodig dan het andere en het is kostbaar en ingewikkeld om snel op en af te kunnen schalen. Frictie is onvermijdelijk.

Maar de hoogte van het dwangsombedrag is wel een indicatie dat de balans tussen capaciteit en vraag in Nederland helemaal zoek was. Veel te veel asielzoekers leven jarenlang in niemandsland: met een vaak gevaarlijke en traumatische tijd achter de rug, en zonder uitzicht op een nieuwe start.

Het valt de IND te prijzen dat ook onder hoge druk de snelheid een persoonlijke, zorgvuldige beoordeling niet in de weg staat. Rapporten en onderzoeken laten keer op keer zien dat de inzet en werkwijze gericht is op een persoonlijke en zorgvuldige beoordeling van elk dossier en de dienst heeft specialistische kennis in huis op velerlei vlak.

Geloof en geaardheid

Dan nog blijft het moeilijk om objectief te beoordelen. Zeker als het gaat om geloof of geaardheid: dat zijn zaken van het innerlijk; een IND’er kan dan nauwelijks afgaan op zichtbare kenmerken of handelingen. Om erachter te komen of iemand in dat opzicht de waarheid spreekt dan wel veinst, is onder meer een kerkelijke commissie ingesteld die helpt bij het toetsen van bekeringsverhalen.

Maar de PKN betwijfelt of die expertise op waarde wordt geschat, schreef het kerkgenootschap afgelopen week aan de Tweede Kamer. De IND schuift de rapporten van de commissie geregeld terzijde, luidt de klacht.

Dat maakt op zijn minst duidelijk dat de toelatingspoort van Nederland een bouwwerk is dat nooit af zal zijn. Ook als het op afzienbare termijn lukt de achterstanden weg te werken, en ook als de verbeterde opleiding zijn vruchten gaat afwerpen, is permanent onderhoud nodig. Geluiden van kritische volgers, zoals de PKN deze week toonde te zijn, blijven onontbeerlijk.

Reageren? hoofdredactie@frieschdagblad.nl