Universiteiten moeten er alles aan doen om ontgroeningen niet uit de hand te laten lopen | Commentaar

Een nultolerantiebeleid blijft nodig om studentenverenigingen niet uit de band te doen springen. Universiteiten worden terecht steeds strenger, want de cultuur van vernederende ontgroeningen is in sommige gevallen hardnekkig.

Beeld:

Beeld: FD

En weer was het raak in de introductieweek van universiteiten. Afgelopen week was het studentenvereniging A.S.C./A.V.S.V. in Amsterdam die per direct is gestopt met de dispuutkennismakingstijd. Wat er precies is gebeurd bij het Amsterdams Studenten Corps, is niet duidelijk, behalve dat het ‘grensoverschrijdend gedrag’ ‘volstrekt onacceptabel’ zou zijn geweest.

Het is tekenend voor misstanden bij ontgroeningen: een zwijgcultuur en een binnenskamerse oplossing. Dat leidt ertoe dat maar een topje van de ijsberg bekend is.

Schrikwekkend

Dat topje is niettemin afschrikwekkend genoeg. De ‘feuten’ worden onderworpen aan scheldpartijen, seksuele vernederingen, onthouding van slaap, excessief alcoholgebruik. Fysiek geweld en verwondingen zijn vaste prik. Ziekenhuisopnames zijn geen uitzondering en soms lopen de excessen verschrikkelijk uit de hand. Dat is niet van de laatste tijd. Berucht incident uit de jaren zestig is het ‘Dachautje-spelen’ met een groep kaalgeschoren eerstejaars. Van later datum, net zo berucht: in coma door overmatig waterdrinken, gestikt door een roetkap over het hoofd, brandwonden door het aansteken van kleding, hersenletsel door op iemands hoofd staan, dood door een overdosis visolie. Onvoorstelbaar leed met blijvende gevolgen, en dat haalt de media.

Maar zeer veel blijft ook verhuld. De pesterijen die leiden tot gemiste colleges en studievertraging, het promoten van drankgelagen en een cultuur van seksisme door het verspreiden van ‘banga-lijsten’ (met de zogenaamde seksuele capaciteiten van studentes in rangorde geschikt). Mogelijk bedoeld als onschuldig vertier, maar niet zelden met langdurig nadelig effect op iemands psychisch welzijn.

Ontgroeningen zijn van oudsher bedoeld als rituelen vol goedmoedige plagerijtjes om nieuwelingen even aan het lijntje te houden en vervolgens in de groep op te nemen. De onwetende werd erop uitgestuurd om een niet-bestaande boodschap en ging eindeloos van het kastje naar de muur. Bij veel introducties staat gelukkig nog steeds het plezier voorop, maken studenten snel kennis met elkaar in een nieuwe en vreemde omgeving en doen vaak vriendschappen op voor het leven.

Remmen los

Maar de afgelopen jaren zijn bij sommige verenigingen alle remmen los gegaan. De universiteiten treden steeds vaker streng op; ze staken subsidies en beurzen en sluiten de betreffende verenigingen uit van academische activiteiten; er worden heldere gedragsregels vastgelegd: geen alcohol, voldoende slaap, medische verklaring invullen. Dat is meer dan terecht. Van eerstejaarsstudenten kan enige eigen verantwoordelijkheid worden gevraagd als medestudenten hun grenzen overschrijden, maar dat is meer dan moeilijk in een roes van drank en de grote behoefte erbij willen horen.

Dat zich ondanks de steeds standvastiger houding van universiteiten en gemeenten toch incidenten blijven voordoen, bewijst hoe lastig de ontgroeningscultuur zich laat veranderen en hoezeer een nultolerantiebeleid van bovenaf noodzakelijk blijft.

hoofdredactie@frieschdagblad.nl