Rechter vernietigt vergunning voor nieuwe stal in Feanwâldsterwâl, Dantumadiel moet procedure opnieuw doen

Dantumadiel heeft onzorgvuldig gehandeld bij het verlenen van een vergunning voor een nieuwe stal bij een boerenbedrijf in Feanwâldsterwâl. Dat stelt de rechtbank Noord-Nederland. De gemeente moet haar huiswerk nog eens over doen.

Koeien aan het voerhek.

Koeien aan het voerhek. Foto: ANP

Het vergunningstraject voor de bouw van de nieuwe stal loopt al sinds 2015. Boer Pieter van der Wal wil zijn bedrijf uitbreiden, maar omwonenden hebben daar moeite mee. Ze vrezen voor extra lawaai en geurhinder.

De gemeente ging vijf jaar geleden akkoord met de plannen. Omwonenden stapten vervolgens naar de rechter en kregen gelijk: in tegenstelling tot wat de gemeente dacht, ligt de boerderij binnen de bebouwde kom van Feanwâldsterwâl. Daardoor gelden er strengere geurnormen en zou de stal verder van de omliggende woningen moeten komen dan de gemeente destijds bepaalde. Dantumadiel verruimde begin 2020 echter de geurnormen, waardoor het voor de veehouder toch mogelijk werd om de stal volgens de aanvraag te bouwen.

Stalplannen gewijzigd

De omwonenden stapten daarop opnieuw naar de rechter. De bestuursrechter boog zich op 20 april dit jaar over de zaak. Tijdens de zitting betoogde de advocaat van de omwonenden dat de gemeente de geur- en lawaaihinder opnieuw moest toetsen, ook vanwege de tussentijds gewijzigde plannen voor de stalvloer. De advocaten van de gemeente stelden dat er door de moderne nieuwe stal juist minder sprake zal zijn van stankoverlast en ammoniakuitstoot.

De bestuursrechter oordeelt nu dat de gemeente steken heeft laten vallen in het vergunningstraject. Dantumadiel had de vergunning opnieuw ter inzage moeten leggen nadat het stalsysteem (de vloer, het aantal te houden dieren) was gewijzigd. De boer wil minder dieren gaan houden dan aanvankelijk de bedoeling was en hoeft hierdoor aan minder strenge milieueisen te voldoen, maar op dat punt hebben omwonenden niet kunnen reageren.

Geur en geluid blijft de vraag

Daarnaast heeft de gemeente nagelaten te motiveren waarom de nieuw te bouwen stal dichterbij de woningen mag worden gebouwd. De gemeente stelt dat de ammoniakuitstoot in de nieuwe situatie is verminderd, maar dit laat volgens de rechter onverlet ‘dat de geuroverlast voor eisers ernstiger kan zijn doordat de nieuw te bouwen stal dichterbij hun woningen komt’.

De rechter stelt verder dat Dantumadiel niet goed onderbouwd heeft waarom de nieuwe stal het woon- en leefklimaat van de omwonenden niet aantast. De gemeente verwijst naar rapporten over akoestiek, flora en fauna en bomenkap, maar dat zijn rapporten uit respectievelijk 2017, 2016 en 2015. De gemeente heeft volgens de rechter ‘niet gemotiveerd onderbouwd dat ze nog actueel zijn’. Het akoestisch rapport is dat in ieder geval niet, omdat de veehouder inmiddels een ander stalsysteem heeft aangevraagd, aldus de rechter.

Dantumadiel moet door de uitspraak een nieuw besluit nemen. Tegen de uitspraak van de bestuursrechter kan beroep worden aangetekend bij de Raad van State.