Lees hier ons Privacy Statement en Cookie Statement
maandag 25 juni

Hoofdartikelzaterdag, 3 mei 2008

Oecumene...
Het is een bijzondere vaststelling, in de tijd tussen Hemelvaart en Pinksteren: er waait een nieuwe wind in en tussen kerken en gemeenten. Kerkmuren, dogmaís, tradities en gewoonten, culturen en gebruiken hebben niet meer dezelfde scheidende werking als tien jaar terug. Mensen in kerken en gemeenten zoeken elkaar op, vinden elkaar in herkenning van het geloof, in gezamenlijke actie en in samen verantwoordelijkheid nemen voor het getuigenis in de wereld.
Enkele weken geleden werd in de synode van de PKN, de grootste protestantse kerk in Nederland, een notitie besproken waarin de bovengenoemde ontwikkelingen staan beschreven. De formele oecumene, die van de instituten, leeft vooral in harten en hoofden van kerkelijke beleidmakers, maar leeft niet of nauwelijks op het plaatselijke niveau. Op Hemelvaartsdag sprak de voorzitter van diezelfde synode, ds. Gerrit de Fijter, in Noordhorn, woorden van dezelfde strekking: als er wordt gesproken over een crisis in de oecumene, dan bedoelt men de institutionele oecumene. De feitelijke oecumene is springlevend.
De Fijter gebruikte beeldende taal in de beschrijving van de situatie zoals hij die ziet. Er vindt een soort geestelijke herverkaveling plaats, vindt hij. Het grensverkeer tussen kerken en groepen die elkaar tot voor kort uitsloten, is op gang gekomen. Greppels, sloten en afscheidingen uit het verleden, worden opgeheven. Met behoud van noodzakelijke eigenheden, vindt er een herinrichting plaats.
Er lijken andere tijden aangebroken. De tekenen daarvan zijn legio. Een belangrijk publiek signaal was de verzoening die plaatsvond tussen de pinksterkerken in ons land en de PKN. Vorig jaar bood de secretaris van de PKN, dr. Bas Plaisier, die kerken excuses aan voor onder meer de ontkenning vanuit de grote protestantse kerken van de pinksterbeweging en haar theologie en traditie. Het gebaar van Plaisier is een bevestiging van wat al langer gaande is: het geruisloze invoegen van vele duizenden PKN-ers en leden van de kleinere reformatorische kerken in het leger van vijftigduizend mensen dat tijdens de Pinksterdagen de conferentie Opwekking bijwoont.
Een andere duidelijk zichtbare beweging is te zien in de Gereformeerde Kerken vrijgemaakt. In allerlei plaatselijke kerken en in de harten van veel leden, vinden veranderingen plaats. De eigenheid wordt steeds minder gevonden in het handhaven van de traditionele kenmerken, patronen en houding, maar in het herijken van wat wezenlijk is voor deze karakteristieke loot van de protestantse stam. De ontwikkelingen lijken deels op die in bijvoorbeeld de Gereformeerde Kerken enkele decennia geleden. Dat besef is voor sommigen reden om bezorgd te zijn: kijk wat er met die kerken en hun traditie is gebeurd, ze zijn letterlijk en figuurlijk verdwenen. Maar er waait een andere wind: de veranderingen vinden plaats in een ander geestelijk klimaat. De herijking van het eigene speelt zich af in de nieuwe oriŽntatie: alle ruimte voor het besef van de Geest; het vinden van zichzelf in de ontmoeting met anderen.
...en instituties
De officiŽle oecumene is een bezigheid voor enkelen; de onofficiŽle daarentegen is een zaak van velen. Daarmee is de officiŽle oecumene niet veroordeeld. Wel wordt ze haar plaats gewezen. Oecumene is immers niet in de eerste plaats een zaak van instituties, maar van mensen. Maar in de tweede plaats is ze dat wel. Op wereldschaal - in officiŽle oecumenische organen - spelen belangrijke discussies. Bijvoorbeeld in de verhouding tussen de rooms-katholieken en de oosters-orthodoxen. In dat perspectief moet de wat relativerende rooms-katholieke houding ten opzichte van protestanten worden gezien: andere groepen christenen in de wereld zijn voor Rome veel belangrijker.
Mensen hebben in hun onderlinge contacten vormen nodig om niet te verzanden in vrijblijvendheid en wanorde. De instituties die zo ontstaan, worden gedragen door mensen die in de oecumene leven. Zeker op termijn kan deze ontwikkeling leiden tot nieuwe, levendige Ďcontactorganení tussen kerken, gemeenten en organisaties.
De oude en de nieuwe oecumene zijn daarom geen tegenstellingen, maar zijn vormen die beide noodzakelijk zijn. Daarom is het des te verheugender dat de nieuwe oecumene zich lijkt te ontplooien tot een levend, spiritueel ontmoetingspunt - tot heil van de deelnemende mensen, van hun plaatselijke kerken en gemeenten, van de kerkelijke organisaties en - zo mag men hopen - tot heil van de samenleving.

Reageer op dit artikel | Aantal reacties 0


Reacties:

hoofdartikel
Familieberichten
Advertenties