Dit artikel is vandaag gratis

Sineat Yon kookt deze week het recept van een Cambodjaanse fabrieksarbeider: instant noedelsoep | Weekendrecept

Instant noedelsoep. Foto: Sineat Yon

Bijna twintig jaar geleden, in 2003, verhuisde ik van een klein vissersdorp in de Cambodjaanse provincie Kampong Cham naar de grote hoofdstad Phnom Penh om in een schoenfabriek te gaan werken.

Destijds was het heel gebruikelijk dat fabrieksarbeiders verplicht werden om dagelijks veel overuren te draaien. De wet schreef dan wel voor dat je in de fabriek per week maximaal zes keer acht uur per dag werkt, oftewel 48 uur per week, maar de meeste arbeiders werden gedwongen om dertien of veertien uur per dag te werken. Voor mij was dat niet anders.

Mijn werkdag begon om 7 uur ’s ochtends en ik werkte vaak door tot 9 of 10 uur ’s avonds. Daarnaast volgde ik – tussen half 6 en half 7 ’s ochtends – van maandag tot en met zaterdag ook nog een cursus Chinees en dan moest ik ook nog een kwartier lopen om op mijn werk te komen. Soms had ik door al die drukte niet eens tijd om ’s ochtends te ontbijten.

Geregeld moesten mijn collega’s en ik ook op zondag, de dag dat we vrij hadden moeten zijn, nog acht uur werken. Dat was een uitdaging, want ik volgde destijds op zondagmiddag een computercursus. Het gebeurde geregeld dat ik doodmoe en gehaast de cursus binnenviel.

Moeilijk nee te zeggen

Waarom dan toch zoveel overwerken? Allereerst was het moeilijk nee te zeggen. Wie nee zei, moest zich melden bij de manager en een goede reden hebben. Vaak was dan het antwoord dat als we niet over wilden werken, de targets van de fabriek niet werden gehaald en we maar een andere baan moesten zoeken.

Een tweede reden is dat het basissalaris zo laag was, dat wij als arbeiders het nodig vonden om extra te werken. Tijdens de drie maanden durende proefperiode kreeg ik een basissalaris 30 Amerikaanse dollar per maand, daarna ging het omhoog naar 45 dollar per maand. En met zo’n vijf à zes uur overwerk per dag erbij zat ik nog steeds onder de 100 dollar per maand.

Er bleef dan ook weinig over. Vandaar dat ik destijds elke dag maar 15 cent aan mijn lunch kon besteden. De lunch was niet goed en al helemaal niet gezond, maar ik had niet echt een andere keuze.

Soep

Voor mijn avondeten haalde ik wat meer uit de kast. Tijdens dat halfuurtje pauze ging ik altijd naar een klein eettentje nabij de fabriek. Daar kocht ik dan instant noedelsoep, aangevuld met vlees en groenten. Als ik het me goed herinner, koste me dat destijds 25 cent per kom soep. En de mevrouw die het verkocht was zeer vriendelijk. Als we geen geld hadden, mochten we de maaltijd altijd na ontvangst van het volgende salaris alsnog betalen.

Noedels

Er worden waarschijnlijk nergens zoveel instant noedels verkocht als in Azië. China is koploper. Daar werden vorig jaar, aldus cijfers van World Instant Noodles Association, ruim 43 miljard pakjes instant noedels verkocht. Indonesië is tweede met vorig jaar ruim 13 miljard pakjes instant noedels. In Cambodja werden het afgelopen jaar 410 miljoen pakjes instant noedels verkocht, en dat op een bevolking van nog geen 17 miljoen mensen.

Ik at destijds, als negentienjarige, natuurlijk veel te weinig. Binnen veertien maanden viel ik vijf kilo af. Ik had het graag anders gezien. Veel van mijn schoolvrienden zaten op de universiteit, maar studeren was voor mijn ouders te duur. Het was aan mij om genoeg te verdienen, zodat ik later alsnog naar de universiteit zou kunnen gaan. Ook dat viel nog niet mee. Want omdat het Cambodja ontbreekt aan sociale vangnetten, werd van mij ook nog verwacht dat ik regelmatig geld naar mijn ouders stuurde, zodat zij wat minder financiële zorgen zouden hebben.

En daar denk ik nog geregeld aan terug, tijdens die één of twee keer per maand dat ik weer eens instant noedelsoep maak. De lange werkdagen in de fabrieken, het minimale inkomen waarvan ik rond moest komen en het chronische gebrek aan voldoende gezond eten.

Instant noedelsoep

Ingrediënten
voor 3 porties

· 1 stuk paksoi (een langwerpige Chinese kool)
· 1 wortel
· een halve ui
· 4 champignons
· 1 krop sla
· 100 gram vlees of vleesvervanger naar keuze
· 4 of 5 gehaktballen
· 1 blokje groentebouillon
· 1 theelepel suiker (kan eventueel achterwege blijven)
· 1 eetlepel vissaus
· 1 liter water
· 3 pakjes instant noedels

1. Snijd de wortel, ui en champignons in kleine stukjes. Snijd de paksoi in wat grotere stukken. Doe het water in een pan en zet die op het vuur. Voeg de groentebouillon en de wortel toe. Wacht tot het kookt.

2. Doe vervolgens ook de ui, champignons, gehaktballen, paksoi, vissaus, suiker en het fijngehakte vlees erbij. Voeg geen zout toe, want dat zit al in de noedels. Na een minuut of vijf, als het water opnieuw kookt, is de soep klaar.

3. Bereid de instant noedels door ze één minuut in kokend water te leggen, of volg de instructies op de verpakking. Voeg de noedels samen met de soep die je zojuist hebt gemaakt, voeg daar dan ook nog wat slabladjes aan toe en het is klaar om te eten.

Paksoi

Een tip: paksoi kun je prima zelf verbouwen. Het is een groente die in verschillende types grond makkelijk groeit en die niet veel aandacht nodig heeft. Wel is het tijdens de winter beter om hem in een (kleine) kas te houden, anders wordt het te koud. Paksoi is overigens erg voedzaam, want de plant zit vol met allerlei mineralen.

Nieuws

menu