Nederland heeft de plicht om andere landen te helpen met hun vaccinatieprogramma’s en moet Covax ruimhartig steunen | Commentaar

De vaccinatiecampagne tegen het coronavirus begint zijn einde te naderen, en het is helder dat het effect heeft. Daarom heeft Nederland nu de plicht om andere landen te helpen met hun vaccinatieprogramma’s.

Henk van der Laan.

Henk van der Laan. Foto: FD

Het is helder: de coronavaccinaties helpen. Bij de explosieve stijging van de besmettingen van de afgelopen twee weken valt dat op. De besmettingen namen vooral toe onder de groepen die nog niet, of slechts ten dele, volledig gevaccineerd zijn. Onder zeventigplussers was de stijging gering. Ook zien ziekenhuizen dat veel van de opgenomen coronapatiënten niet gevaccineerd zijn.

Daarom was het snelle loslaten van de beperkingen overhaast. Er had gewacht moeten worden tot iedereen die gevaccineerd wilde worden, dat ook was. Dan was het geen probleem om terug te gaan naar het de samenleving zoals die in februari 2020 was.

Mildere klachten

We zien ook dat wie gevaccineerd is, niet 100 procent is beschermd. Er is nog altijd een kans, een veel kleinere dat wel, dat iemand die volledig gevaccineerd is toch het coronavirus kan oplopen. Maar de symptomen worden dan wel door het lichaam herkend en bestreden, waardoor de klachten veel milder zijn.

Wanneer het vaccinatieprogramma afgerond is, kan de samenleving weer open. Diegene die er voor kiezen niet gevaccineerd te worden, moet daarbij niet beperkt worden. Maar wie er voor kiest voor de bescherming via vaccinatie te weigeren moet wel beseffen een groter risico te hebben op een ernstiger ziekteverloop na besmetting.

In kracht afnemen

De kans dat Covid-19 binnen korte termijn verdwenen is, lijkt klein. Daarvoor gaat het virus nog steeds te veel rond en muteert het ook te snel. In samenlevingen met een grote groepsimmuniteit, door bijvoorbeeld vaccinaties, zal het virus wel in kracht afnemen. Maar in veel landen is dat nog niet het geval.

Nederland is niet geïsoleerd en we zijn een reislustig handelsvolkje. Daarom komen veel van ons in delen van de wereld waar geen tot nauwelijks vaccinatieprogramma’s zijn. Daar kan het virus vaak nog wel om zich heen grijpen. In India hebben we begin dit jaar kunnen zien waartoe dit leidt: veel slachtoffers, chaos en een nieuwe gevaarlijke mutant, de deltavariant die nu ook in ons land dominant is.

Vaccinatiecampagne

Het einde van de vaccinatiecampagne komt in zicht - wie halverwege de dertig is, heeft zijn tweede prik al gehad of krijgt ‘m binnenkort - en daarom is belangrijk om over de dijken te kijken. Alle maatregelen in Nederland hebben geen zin als buiten ons het coronavirus nog om ons heen grijpt. Veel landen hebben niet de financiële of organisatorische middelen om een vaccinatiecampagne op te zetten of vaccins in te slaan.

Daarom is er het internationale Covax-programma, zodat landen met minder budget toch voldoende vaccins kunnen kopen. Daar ruimhartig aan bijdragen, financieel en organisatorisch, moet voor Nederland een nieuwe fase in de coronabestrijding zijn. We hebben niets aan bescherming nu als elders nieuwe varianten kunnen ontstaan.

Maar behalve welbegrepen eigenbelang is het voluit steunen van Covax een kwestie van solidariteit. Het is niet moreel te verdedigen dat elders nog altijd mensen sterven aan een ziekte die wij hier achter ons hebben gelaten, of in elk geval beheersbaar hebben gemaakt, via het zetten van een paar simpele prikken.