Dit artikel is vandaag gratis

'In het park is het veel warmer dan hier op het Wilhelminaplein': Bosk houdt Leeuwarden koel

Kinderen vermaken zich in de spuitfonteintjes op het Wilhelminaplein Foto: Marchje Andringa

Met de hitte van de laatste dagen zit je waarschijnlijk liever aan het water dan in de binnenstad van Leeuwarden. Toch is het op het Wilhelminaplein nu wat aangenamer dan normaal. De bomen Bosk zorgen voor verkoeling op het normaliter grijze plein.

Wanneer je links afslaat bij Campus Fryslân in Leeuwarden zie je al wat bomen opdoemen bij het Fries Museum. Vervolgens beland je niet op een leeg Wilhelminaplein, maar tussen honderden bomen van Bosk, onderdeel van het culturele programma Arcadia. De bomen staan verspreid over het plein, om bij het Gerechtshof te komen loop je als door een klein doolhof, waarbij je onderweg de spuitfonteintjes tegenkomt. Op woensdagmiddag is het zo’n 27 graden in de stad, maar onder de bomen is het aangenaam.

Ellen van der Sluis loopt rond op het plein. Zij was blij verrast toen ze hier aankwam na haar reis uit Amsterdam. ,,Ik dacht: ik ga maar op het terras zitten onder de overkapping bij het Fries Museum. Maar als je kunt kiezen tussen die schaduw en deze bomen, dan kom je hierheen.” Haar zoon Sander Nijhof zit naast haar op een kist, te kijken naar zijn dochter Lieke van 2,5 jaar die verkoeling zoekt liggend tussen de fonteinstralen. ,,Volgens mij worden de mensen gék in Amsterdam”, zegt hij tegen zijn moeder. Van der Sluis moet toegeven: er is heus wel groen in de hoofdstad van Nederland, ,,maar dit heeft Amsterdam nog niet gehad.”

Even verderop is harde muziek te horen. Floris (24) uit Franeker zit er even te relaxen met twee vrienden. ,,Wij zijn echt parkmensen, maar het is daar veel warmer dan hier.” Normaliter zijn ze geen fan van het Wilhelminaplein. ,,Meestal is het hier te heet. Maar het is momenteel een goed plekje met verkoeling.” De drie vrienden wisten nog een bankje te veroveren, maar veel zijn er daar niet van. Floris heeft nog wel een idee om wat meer mensen van de beschutte plekjes te laten genieten. ,,Ze zouden bankjesplanken aan de bakken moeten maken.”

Metingen

Uit metingen blijkt dat bomen effectief zijn om hitte te bestrijden. Op de elf plekken waar Bosk deze zomer langskomt, wordt iedere twee uur de temperatuur en de luchtvochtigheid gemeten, met een sensor. Uit de gegevens van 15 tot en met 19 juli valt op te maken dat het om 15.00 uur gemiddeld vijf graden koeler was op het Wilhelminaplein dan op het verderop gelegen Mata Hariplein, waar nog geen bomen staan. Woensdag was het verschil zelfs zes graden. De metingen worden verricht door Flexyz.

Dat meetbureau is aangedragen door Hilbert Makkinga van het bedrijf Drielanden Bomen, dat bomen verzorgt voor dergelijke bijzondere projecten. Uit de metingen blijkt ook dat de luchtvochtigheid hoger is op het plein vol bomen. Het water uit de bomen dat verdampt, zorgt voor nog meer verkoeling. ,,Het is hier absoluut prettiger. Je hebt geen directe instraling van de zon. Mensen parkeren ook niet voor niks onder een boom.”

Volgens plan

Nico Kelderhuis, senior beheerder Groen en Spelen bij de gemeente Leeuwarden, lijkt weinig verrast. ,,Dit is wel volgens verwachting. Groen brengt schaduw en er is verdamping van water. Nu erváren bewoners dat, en dat helpt bij het uitleggen.” De gemeente wil de plekken waar hittestress voorkomt aanpakken. Bij het ‘klimaatbestendig’ maken van de stad hoort bovendien het voorkomen van wateroverlast na stortbuien. Bomen en ander groen zijn een belangrijk wapen om beide doelen te bereiken.

,,De bomen vangen en nemen water op, zo komt er minder water in het riool. Ze zorgen ook voor meer biodiversiteit, zuiveren de lucht en zorgen voor een betere mentale gezondheid. Mensen die uitkijken op groen zijn gelukkiger. Ook bewegen in groen is aantrekkelijk”, vertelt Kelderhuis.

Het Bosk loopt natuurlijk grotendeels weer verder, het Wilhelminaplein is binnenkort weer meer grijs dan groen. Het is een grote uitdaging om daar duurzaam verandering in te krijgen, legt de groenbeheerder uit. ,,Bomen die oud en groot worden hebben een goede plaats nodig. In de stad liggen kabels en leidingen en die maken dat lastig. Onder het Wilhelminaplein zit ook nog een parkeergarage. Misschien zijn er andere manieren mogelijk, zoals bomen in bakken en klimplanten of ander groen. Dat wordt een puzzel.”

Nieuws

menu