Ego's en eigenbelang voerden de boventoon in CDA-verkiezingscampagne. Tijd voor fatsoen en voor inhoud, vindt de Friese afdelingsvoorzitter Theo Joosten

Het fatsoen en de respectvolle omgang met elkaar moeten terugkeren in het CDA en de partij moet duidelijker smoel krijgen op inhoudelijke thema’s als milieu en klimaat. Dat stelt de Friese CDA-voorzitter Theo Joosten in reactie op het rapport van de commissie onder leiding van Liesbeth Spies, die de afgelopen verkiezingsnederlaag analyseerde.

Voorzitter van de evaluatiecommissie, Liesbeth Spies, en interim-partijvoorzitter Marnix van Rij tijdens de presentatie van het rapport met de bevindingen over het CDA rondom de Tweede Kamerverkiezingen.

Voorzitter van de evaluatiecommissie, Liesbeth Spies, en interim-partijvoorzitter Marnix van Rij tijdens de presentatie van het rapport met de bevindingen over het CDA rondom de Tweede Kamerverkiezingen. Foto: ANP

Het partijbestuur stapte zaterdag op naar aanleiding van de conclusies uit het rapport.

Joosten onderschrijft de conclusie dat ego’s en eigenbelangen de boventoon voerden ten koste van ‘het Team CDA’. ,,De campagne werd niet echt gekenmerkt door respect en een fijne manier van omgaan met elkaar”, erkent Joosten. Gedrag en houding moeten weer in overeenstemming worden gebracht met christendemocratische normen en waarden, stelt het rapport.

Spies concludeert dat het CDA, dat daalde van negentien naar vijftien zetels, de verkiezingen vooral van zichzelf heeft verloren. Zo deden zich bij de lijsttrekkersverkiezing van Hugo de Jonge technische problemen voor en over de uitslag bleef twijfel bestaan, wat het wantrouwen voedde en de positie van De Jonge ondermijnde, aldus de commissie.

Lijsttrekkersverkiezing

,,We moeten serieus overwegen om geen lijsttrekkersverkiezingen meer te organiseren”, zegt Joosten, zoals ook de commissie aanbeveelt. ,,Ik ben er niet enthousiast over. Het was beter geweest als onze kroonprinsen De Jonge en Hoekstra er onderling uit waren gekomen. Maar toen dat niet lukte, restte niets anders dan onder tijdsdruk een verkiezing te organiseren.” De commissie zou ook liever zien dat er voortaan een lijsttrekker door het bestuur wordt voorgedragen.

Toen Wopke Hoekstra het leiderschap had overgenomen, veranderde ook het inhoudelijke profiel. De slogan ‘Zorg voor elkaar’ werd veranderd in ‘Nu doorpakken’. ,,Dat vond ik waardeloos”, zegt Joosten. ,,’Nu doorpakken’ spreekt niet aan, het is te neutraal. Het gaat over proces en niet over inhoud, terwijl ‘Zorg voor elkaar’ precies bij de CDA-boodschap past.”

Door missers in de campagne kwam het CDA-geluid niet goed door, vindt de commissie. Hoekstra’s schaatsoptreden in Thialf was ‘ongelukkig’ en hij kwam in debatten soms inhoudelijk slecht voorbereid over. ,,Hij had ook wel erg weinig tijd om zich het programma tot in de details helemaal eigen te maken”, verdedigt Joosten de CDA-leider.

Maar hij vindt wel dat Hoekstra zich te veel heeft beperkt tot sociaaleconomische thema’s en veiligheid. ,,Onderwerpen als zorg, wonen en Europa kwamen amper uit de verf.”

Jongere kiezers

Op het punt van milieu en klimaat moet het CDA haar standpunten duidelijker uitdragen, vindt Joosten, om jongere en stedelijke kiezers te trekken. ,,Een standpunt in het politieke midden is moeilijker uit te venten dan het verdedigen van een links of rechts deelbelang, maar ook jongeren snappen dat je met veel belangen rekening moet houden. Maar we moeten wel meer hun taal leren spreken.”

Joosten hoopt dat het het opstappen van het partijbestuur het begin wordt van een cultuurverandering in de partij. ,,Dat kan als we de inhoud weer centraal stellen.” De toekomstvisie Zij aan zij en boeken van Ferd Grapperhaus en Pieter Omtzigt bieden daar volgens Joosten veel aanknopingspunten voor.