Doris de Beer uit Drachten doet examen: schnitzels paneren en gangmakers bakken

Tijdens de examenperiode moet Doris de Beer (16), onder meer gangmakers bakken, eigengemaakte schnitzels paneren en de fouten zien te herkennen in een tafelopstelling.

Doris de Beer staat voor al haar vakken voldoende.

Doris de Beer staat voor al haar vakken voldoende. Foto: Jilmer Postma

Doris de Beer uit Drachten heeft net haar praktijkexamen koken achter de rug. Ze volgt de kaderberoepsgerichte leerweg (kbl) op het vmbo aan osg Singelland in Drachten, locatie Van Haersmasingel (VHS), en heeft gekozen voor het profiel horeca, bakkerij en recreatie. ,,Het ging best wel goed. Het had misschien iets beter gekund, maar ik denk niet dat het een onvoldoende is, dus dat is altijd goed”, vat ze het mogelijke resultaat samen.

In de smaak

Hoe gaat zo’n examen koken in zijn werk? ,,Je krijgt tijdens het examen een basisrecept en een werkwijze die je moet volgen, waar bepaalde termen in staan die je moet weten. Paneren had ik vanmiddag bijvoorbeeld. Op basis van die informatie moet je een gerecht maken en daarbij houden ze de tijd in de gaten en gaan ze het natuurlijk proeven als je klaar bent.”

De eigengemaakte kipschnitzels, gemarineerde boontjes en aardappelen met een kerriesaus, vielen waarschijnlijk wel in de smaak bij de examinatoren. ,,Aan de gezichtsuitdrukkingen wanneer ze je eten proeven, kun je natuurlijk ook wel wat zien,” lacht Doris.

Eergisteren had ze haar praktijkexamen bakkerij, waar ze gangmakers bakte en dinsdag had ze het praktijkexamen recreatie. ,,Hierbij moesten we gegevens van een feest in een Excel-bestand goed verwerken en een powerpoint maken waarin je een nieuwe camping presenteert. Je digitale vaardigheden worden hierbij dus ook getest en daarnaast wordt er gekeken naar communicatieve vaardigheden en hoe je bijvoorbeeld baliegesprekken in gaat.”

De school maakt gebruik van aangepaste corona-examens. Er wordt een gedeelte van het centraal examen al getest via de schoolexamens. ,,Bij koken hield dat in dat je in plaats van een drie- of viergangenmenu voor vier personen nu alleen een hoofdgerecht maakt. Dus eigenlijk is het werk gehalveerd.”

Ze is blij dat de examens doorgingen dit jaar. ,,Het leek me echt leuk om meegemaakt te hebben en dan heb je ook echt een goede afsluiting.”

Lastig inschatten

Naast de praktijkvakken heeft ze vorige week haar examen gedaan in de theorievakken economie, Duits, Nederlands en Engels. Tot nu toe gaan de examens redelijk goed, al is het soms wel lastig in te schatten. ,,Bij Duits dacht ik: dit gaat echt wel goed komen. Maar het ging wat minder dan ik had verwacht. Het was ook mijn allereerste examen en ik moest er nog wel een beetje inkomen. Op een gegeven moment ben je het meer gewend en weet je hoe je het moet aanpakken. Dan zit je ook minder snel in tijdnood, omdat je beter weet wat er van je verwacht wordt.”

Ze staat op alle vakken voldoende. ,,Alleen economie is kantje boord, maar ik denk dat dat wel goed komt.”

Vandaag heeft Doris haar ,,aller-allerlaatste examen” gastheerschap. ,,Wij bedienen bijvoorbeeld couvert, hoe de Fransen het vroeger deden. Alles is klassiek en redelijk ouderwets. Maar hierbij leer je mooi tafels opdekken en hoe je op de goede manier serveert.”

Het examen gaat volgens het ‘herken de fout-principe’. ,,Ze maken dan een tafel op en daar krijg je een menu bij en dan moet je kijken of het servies klopt bij wat er op het menu staat. Best wel leuk om te doen,” vertelt Doris.

10 juni komt het belangrijke telefoontje met de boodschap of ze geslaagd is. ,,We doen het zo coronaproof mogelijk, maar er komt zeker ook nog een eindexamenfeestje om het te vieren als we geslaagd zijn.” Daarna is het tijd om de studieboeken er weer bij te pakken, want Doris wil graag naar havo 3 volgend jaar.

Nog nooit voorgekomen

Halverwege het afgelopen schooljaar is ze zich gaan oriënteren op mogelijke mbo-opleidingen, om tot de conclusie te komen dat er geen opleiding tussen zat waar ze enthousiast van werd. ,,Het liefst wilde ik naar de politie-academie, maar dat kan pas als je achttien bent.”

Toen bedacht ze dat het misschien een goed idee was om naar de havo te gaan. ,,Ik heb persoonlijk nooit gehoord dat iemand deze stap maakte en het is op school ook nog nooit voorgekomen.”

De meest voor de hand liggende optie was om eerst een jaar de theoretische leerweg (tl) te volgen om daarna door te stromen naar de havo. ,,Mijn decaan zei echter: stel dat je daarna op de havo komt en het blijkt niet aan te sluiten bij je niveau, ben je wel twee jaar kwijt.”

In overleg met het Drachtster Lyceum hebben ze toen de vereiste vaardigheden van de niveaus naast elkaar gelegd en geconcludeerd dat het mogelijk is voor Doris om in te stromen in havo 3. ,,Ik ben aanvankelijk begonnen op de havo, maar ik was niet gemotiveerd en ben afgestroomd naar tl. Daarna heb ik toen zelf besloten om kbl te doen, omdat ik heel graag praktijkvakken wilde doen. Maar nu heb ik daar een beetje spijt van, want ik weet van mezelf dat ik het wel kan en het is zonde om niet alles eruit te halen. Nu ben wel gemotiveerd. Na de havo heb ik daarnaast meer keuze aan vervolgopleidingen, dus ik ben wel heel blij met deze kans.”

Ze weet nog niet waar ze uiteindelijk wil belanden. ,,Ik heb echt nog geen idee, ik laat het een beetje op me af komen. De politie vind ik interessant en de horeca is leuk, maar het ligt nog open.”

Wellicht als politieagent, die daarnaast heel goed kan koken? ,,Een hele goede combi, toch?”