Een samengesteld gezin is meer dan topsport

Een samengesteld gezin hebben, met kinderen van verschillende ouders in één huis, is ingewikkeld. Magda Hengst en Karin den Hollander schreven een boek over de onzichtbare dynamieken in deze gezinnen. ,,Een samengesteld gezin is gebouwd op een fundament van rouw.”

Magda Hengst. ,,Je kind moet ergens afscheid van nemen en is eigenlijk in de rouw. Het is heel belangrijk dat je daar oog voor hebt.”

Magda Hengst. ,,Je kind moet ergens afscheid van nemen en is eigenlijk in de rouw. Het is heel belangrijk dat je daar oog voor hebt.” Foto: Hoge Noorden/Jaap Schaaf

Slechts 35 procent van de samengestelde gezinnen blijft samen: de rest valt veelal binnen vijf jaar weer uit elkaar. En dat is niet vreemd, zegt Magda Hengst, die samen met Karin den Hollander het boek De mijne zijn de liefste schreef. Gistermiddag vond de presentatie van dat boek plaats in NHL Stenden Hogeschool.

Er heerst vaak veel onrust in samengestelde gezinnen, zegt Hengst, omdat alles wordt bepaald door onzichtbare dynamieken die heel anders zijn dan in een traditioneel gezin. Hengst: ,,Wij hebben dit boek geschreven voor alle kinderen die in een samengesteld gezin wonen, om die dynamieken zichtbaar te maken. Zodat ze benoemd kunnen worden. Het is belangrijk dat je nadenkt over wat je van elkaar bent. Dat maakt het voor iedereen helder.”

Grote invloed

Hengst en Den Hollander ontwikkelden de Stiefcirkel, een cirkel verdeeld in zes punten, die elk een belangrijke stap beschrijven in de ontwikkeling van een samengesteld gezin en die allemaal grote invloed hebben op het functioneren ervan.

Je bent niet één nieuw gezin, je brengt twee systemen bij elkaar in één huis

Ouders en kinderen in een samengesteld gezin bevinden zich elk vaak op een heel andere plek op de Stiefcirkel. Hengst: ,,Als ouder ben je verliefd en wil je je verleden het liefst achter je laten. Maar je kind moet ergens afscheid van nemen en is eigenlijk in rouw. Het is heel belangrijk dat je daar oog voor hebt.”

NHL Stenden

Hengst is verbonden aan het Kenniscentrum Zorg en Welzijn van NHL Stenden in Leeuwarden en geeft hulpverlenerscursussen over samengestelde gezinnen. Ze is ervaringsdeskundige. Na het overlijden van haar man bleef ze achter met twee kleine kinderen. Later probeerde ze met haar dochters, haar nieuwe partner en zijn kinderen die hun moeder verloren waren, een nieuw gezin te vormen.

,,Mijn middelste stiefdochter vroeg mij op een dag van wie ik meer hield, van haar of van mijn eigen dochter Femke. Ik dacht, als ik zeg dat ik van beide evenveel hou, dan lieg ik. Maar als ik zeg: van Femke, dan is dat heel pijnlijk. Dus vroeg ik: van wie hou jij meer, van papa of van mij? Toen snapte ze het. Ik hou ook van haar. Maar anders.”

Handvatten

Een samengesteld gezin is gebouwd op een fundament van rouw, zo stellen Den Hollander en Hengst in hun boek. Er is altijd iets verdrietigs aan vooraf gegaan. Daarbij komt dat veel mensen een vastomlijnd beeld hebben van hoe een gezin en ook een samengesteld gezin hoort te zijn: vader, moeder, kinderen.

Hengst: ,,Ik had ook het gevoel dat ik moeder moest zijn voor mijn stiefkinderen. Als ik toen had geweten dat dat helemaal niet hoeft, omdat ik hun moeder gewoon niet bén, dan had me dat een hoop last of verantwoordelijkheidsgevoel gescheeld. En het had mijn stiefdochters veel meer ruimte gegeven om te rouwen om hun moeder.”

Gezinnen

Hengst hoopt dat haar boek ouders het gevoel geeft dat het klópt wat ze voelen. ,,Dit boek geeft samengestelde gezinnen handvatten om te slagen. En hulpverleners om beter te kijken naar de onzichtbare dynamieken in deze gezinnen.”

Een gewoon gezin is topsport, een samengesteld gezin een dagelijkse deelname aan de Olympische Spelen, zo zei een collega van Hengst eens treffend. Hengst: ,,In een kerngezin is de dynamiek meestal dat de kinderen verbinden. In een samengesteld gezin is de dynamiek juist uit elkaar trekken: buiten dit gezin zijn ook nog gezinsleden die bij het kind horen. Het is constant hard werken om die verbinding weer te zoeken. Wij zeggen altijd: je bent niet één nieuw gezin, je brengt twee systemen bij elkaar in één huis. En dat kan goed gaan, zolang alles maar benoemd mag worden.”

De mijne zijn de liefste. Dynamieken in samengestelde gezinnen. Magda Hengst en Karin den Hollander. Uitgeverij In de Wolken, 24,95 euro

Nieuws

Meest gelezen

menu