Friese scoutinghistorie in Leeuwarden

Scouting bestaat al meer dan honderd jaar in Fryslàn. Veel materiaal van vroeger, zoals uniformen en vlaggenstokken, is vanaf april te zien in het vernieuwde Fries Scouting Museum in Fryslân.

Willem van Zee in zijn nieuwe Scouting Museum Fryslân, dat in april de deuren moet openen.

Willem van Zee in zijn nieuwe Scouting Museum Fryslân, dat in april de deuren moet openen. Foto: Jan Spoelstra

,,Het museum moet een herinnering worden voor de oudere padvinders en een blik in het verleden voor de jongeren. En op deze manier kunnen we ook de geschiedenis goed bewaren”, zegt Willem van der Zee (53), conservator van Scouting Museum Fryslân. Het vernieuwde museum moet 20 april klaar zijn en is gevestigd in het clubgebouw van scoutinggroep Schout bij Nacht Doorman aan de Jeugdweg. Zo’n tien vrijwilligers zijn al twee jaar bezig met de opzet van het museum.

,,Scouting bestaat sinds 1910 in Nederland en 1911 in Fryslân”, vertelt Van der Zee. ,,In die periode zijn ruim 160 groepen actief geweest in deze provincie. Momenteel zijn dat er 23. We willen zo veel mogelijk oude voorwerpen uit de padvinderij in het museum hebben. Denk aan uniformen, insignes, vlaggen. We hebben al heel wat binnen van de vereniging, het oudste is een blad uit 1916 waarin te zien is hoe prins Hendrik een districtsvlag uitreikt. Dat is echt heel leuk om te zien.”

Daarnaast is het ook bijzonder, want veel materiaal uit de beginperiode van het scouten, zoals de padvinderij later is gaan heten, is in de Tweede Wereldoorlog vernietigd door de Duitsers. ,,Dat moest allemaal plaatsmaken voor de Hitlerjugend”, zegt Van der Zee.

Vitrines

In ongeveer acht lokalen van het clubgebouw moeten vitrines komen waar de verzamelde spullen bekeken kunnen worden. De vrijwilligers hebben de scoutinggroepen bezocht en hebben oproepen gedaan om spullen te doneren.

,,Hoeveel we nu binnen hebben weet ik niet precies, maar het zijn drie containers vol. We zouden ook graag zien dat het doneren na de opening doorgaat. We willen nog graag naambandjes ontvangen en fotoboeken. Van sommige vereniging hebben we nog niks ontvangen, die willen hun oude spullen graag zelf houden.”

Conservator doneerde eigen verzameling voor nieuw museum

Het museum moet het eerste regionale van Nederland worden. ,,Er zijn musea in Baarn, Rotterdam en Den Haag”, zegt de 53-jarige conservator. ,,Maar die gaan allemaal over de landelijke scouting. Wij willen het Friese verhaal vertellen. In 1947 kwamen alle scoutinggroepen uit Fryslân samen in Bakkeveen. Dat klinkt niet bijzonder, maar ik ben het in geen enkele andere provincie tegengekomen.”

De 53-jarige verzamelt zelf al sinds 1988 alles wat hij kan vinden op het gebied van scouting. Zijn verzameling is ook aan het museum geschonken. ,,Ik denk dat ik alleen al duizend insignes heb verzameld. Ik verzamelde dat allemaal op een bovenkamertje bij mij thuis, maar dat werd op een gegeven moment te klein.”

Kwajongensstreken

Van der Zee heeft het scouten in de loop der jaren zien veranderen. ,,Als je nu voor je insigne fietsmaken gaat, leer je snel hoe je een band moet plakken”, geeft hij aan. ,,Vroeger werd je dan drie weken naar een fietsenmaker gestuurd. En het is nu niet meer verplicht om een korte broek te dragen.”

,,Het mooie aan scouting is dat je gecontroleerd kwajongensstreken mag uithalen”, zegt Van der Zee. ,,En het is fantastisch om met kinderen op kamp te gaan en ze allerlei dingen te leren.”

Opvallend genoeg heeft Van der Zee zelf nooit op scouting gezeten. ,,In 1988 werd ik gevraagd of ik kampbegeleider wilde zijn toen mijn neefje begon”, zegt hij. ,,Het kampthema was spionage en we hebben toen zo ontzettend veel lol gehad met iedereen. Een paar jaar geleden kwam ik de mensen van toen tegen en iedereen begon er meteen over. Toen ben ik aangestoken met het virus. Ik stop pas als ze me wegsturen.”

Nieuws

Meest gelezen

menu