Gratis skûtsje uit Parijs onderweg in binnenvaartschip naar Fryslân

Al bijna twintig jaar zijn ze de documentalisten van de skûtsjes: stichting Foar de Neiteam. Afgelopen jaar kregen ze zomaar een skûtsje cadeau. Uit Parijs nog wel. Al leverde het transport nogal wat hoofdbrekens op.

Nooit Gedacht aan de kade in Parijs.

Nooit Gedacht aan de kade in Parijs. Foto: Foar de Neiteam

Het skûtsje was afgestaan door Lise en Maxim Donon die er een bêd & brochje-voorziening op hadden. Toen hij in contact kwam met de vrijwilligers van Foar de Neiteam kreeg hij zoveel bewondering voor de hoeders van de oude platbodems dat hij graag zijn vaartuig afstond. Voor noppes nog wel. Probleem was echter het transport naar Fryslân.

Dure business

Aanvankelijk was de optie over de weg het meest logisch en het snelst. Van Parijs naar de Belgische grens zou het geen problemen opleveren, maar in België waren de veiligheidsregels wat strenger. Zowel voor als achter de dieplader met het skûtsje zou een transportbegeleidersbusje met oranje lichten moeten rijden. Als exceptioneel vervoer werd de reis van het skûtsje plotseling een dure business. Bovendien vertraagden de coronaregels ook nog eens het transport.

Inmiddels is het skûtsje bijna in ons land, dankzij binnenvaartschipper Felix Reijmers, oud-schipper van het Terhernster IFKS-schip De Lege Wâlden. Hij hoorde van de Franse geste en het gedoe met het vervoer en bood aan om het schip mee te nemen als hij toch in Parijs was. Komende week hoopt hij in Fryslân af te meren met het bijzondere cadeautje.

Skûtsje opknappen als werkgelegenheidsproject

Het skûtsje waar het om gaat is de Nooit Gedacht, dat in 1901 van de helling gleed in Kootstertille op de werf van Joon Molles van der Werf. De platbodem gaat bijna terug naar zijn roots: Drogeham. Het gaat de komende jaren opgeknapt worden door mensen die in de bijstand zitten. Sinds 2017 hebben via dit werkgelegenheidsproject al veertig mensen een lasdiploma gekregen, vertelt wethouder Harjan Bruining van Achtkarspelen. Eerder werd het beurtschip Dorp Grouw gerestaureerd, dat nu bij het skûtsjemuseum in Earnewâld ligt, en het 13 meter lange melkbeurtschip dat in 1922 in opdracht van de Coöperatieve Zuivelfabriek Dokkum werd gebouwd.

,,Foar dit súksesfolle wurkûnderfiningsprojekt, dat wy mei de gemeente Tytsjerksteradiel dogge, hawwe wy altyd wer nije, no ja âlde skippen nedich. Doe’t wy hearden dat der in skûtsje út Koatstertille yn Parys lei en dat wy it krije koene, wie dat foar ús fansels in boppeslach”, zegt Bruining.

Zeldenrust

In de huidige IFKS-vloot vaart nog een schip dat ooit in Kootstertille is gebouwd: de Zeldenrust. De laatste keer dat het uitkwam in de competitie, in 2018, maakte schipper Jan Visser uit Heeg zijn debuut ermee en werd meteen tweede in de C-klasse met recht op promotie. Visser stierf in mei 2019 plotseling op 52-jarige leeftijd.

Wethouder Bruining hoopt dat de Nooit Gedacht op termijn mee gaat doen met de IFKS. Een stichting die onafhankelijk is van de gemeente zal zich daarvoor moeten inzetten, meent Bruining. Aan het schip moet veel gedaan worden. Zo is er over de hele lengte van het schip een roef gemaakt. Die zal er afgehaald moeten worden om het schip in originele staat terug te brengen.

Van Nooit Gedacht en Vrouwe Christina naar Lady Lise

Het skûtsje werd ooit gebouwd voor een zekere J. Dam uit Beetsterzwaag. In 1909 werd E. de Vries uit Leeuwarden eigenaar en in 1932 kwam het in handen van Roel Kerkhof uit Heerenveen. De vierde eigenaar kwam uit Nieuwehorne, waar Jacob Koen in 1945 het schip overnam. Vanuit die tijd stappen de eerste foto’s van het schip. Het vaart zwaar beladen door de brug van Bontebok.

Gebruikten de eerste vier eigenaren het skûtsje als vrachtschip, de vijfde eigenaar uit Kampen bouwde het schip om tot een woonschip. In 1965 ging het vaartuig naar de familie Dorsman uit Dubbeldam. Het schip werd een recreatieschip en kreeg de naam ‘Vrouwe Christina’. Na de zevende eigenaar, die onbekend is, toog het schip naar Frankrijk waar Brigitte en Eric Donon het in 1989 overnamen. Ze maakten er een Bed&Breakfast van. Het schip ging over op hun zoon Maxim Donon en zijn vrouw Lise. Het werd omgedoopt tot ‘Lady Lise’. Het schip is 16,5 meter lang en 3,6 meter breed en weegt 30 ton.