Dit artikel is vandaag gratis

Hoogtepunten en dieptepunten en zomaar-momenten: het jaar 2021 in citaten uit het 'Friesch Dagblad': van lockdown en corona tot happy stones en wadopera

Foto: FD

Nog één keer de krant doorbladeren levert veel ogenblikken van ,,o ja!’’ op, van weemoed, hernieuwde vreugde of verdriet. De lockdowns ten spijt, het jaar is voorbijgevlogen. Lees hier het jaar terug in citaten uit het ‘Friesch Dagblad’.

12 januari: nog geen vaccin

,,Wannear krije jim it faksin?”, vraagt de oudste dochter. ,,Earst âlde minsken? Oh, dus jimme krije ’m al hast.” Vond de puber zelf een heel leuk grapje. Ook de tien- en veertienjarige vonden het een dijenkletser.”

Verslaggever Sippie Miedema schrijft columns over gezin in lockdown

20 januari: Lockdown hakt erin

,,Het was echt heel erg. Profvoetballer worden en in Europa spelen, dat was mijn droom. Maar dan weet je niet hoe het voelt om je familie echt te moeten missen. Dat voel je pas als het je overkomt. Ik voelde me alleen, alsof ik niemand had.”

Amerikaans voetballer Ullysses Llanez vertelt sportredacteur Edward Jorna over zijn eerste maanden bij sc Heerenveen, vol grote heimwee omdat hij door corona de kerstdagen niet kon doorbrengen met zijn familie in de VS. Al is hij ook blij: morgen wordt Joe Biden president

11 februari: Happy Stones maken

,,Het is een prachtige bezigheid met veel facetten doordat je thuis fijn aan de knutsel kunt én je een mooie stimulans hebt om naar buiten te gaan. Als ik ertoe kan bijdragen de wereld een heel klein beetje mooier te maken, dan doe ik dat graag. Zeker in deze tijd.”

Cultuurredacteur Rianne Kramer spreekt stadsgenoot Belinda Vogelvanger-Engwerda, die de Sneker Happy stones-groep oprichtte. Een razendsnel groeiende club die stenen beschildert en overal in de buurt buiten neerlegt, als aardigheidje voor wandelaars

20 februari: gezond blijven eten

,,‘Het is hier net een klooster, en jij bent moeder-overste’, roept mijn man vaak, als er weer eens niets te snoepen is. En het is waar: ik koop nooit snoep, koek, chocola of chips. Maar de geringe hoeveelheid suiker en het volkorenmeel maken dat wij zonder schuldgevoel van dit smeuïge brood genieten. Genóten, want de voorraad is op. Ik ga me beraden op een nieuw bakavontuur. Kloostermoppen misschien?”

Redacteur Chris Hattuma poogt lezers te houden aan hun goede voornemens om gezonder te eten, in een eetrubriek met recept voor Iers theebrood (Bara Brith)

17 maart: Een dode walvis

,,We zijn dit onderzoek vrij blanco ingegaan, zonder duidelijke verwachtingen, omdat zoiets nog nooit eerder in Nederland is gedaan. Op andere plekken in de wereld zijn natuurlijk wel eens dode walvissen blijven liggen, maar dan had je ook grotere aaseters in de buurt die het lijk aanvraten. Dat is op Rottumerplaat toch anders.”

Een jonge dwergvinvis spoelde in november aan en onderzoeker en ecoloog Martin Baptist van Wageningen Marine Research vertelt redacteur Trudy Oldenhuis dat hij de komende maanden gaat monitoren hoe het langzaam vergaat

19 maart: CDA verliest zwaar

Het CDA kent een zeer vergrijsde achterban. Ruim 60 procent van de CDA-stemmers is 65 jaar of ouder, ongeveer 10 procent is jonger dan 34 jaar. Dat is het langetermijnprobleem dat Hoekstra en het CDA moeten oplossen. Hoe slaagt de partij erin om een herkenbaar verhaal te maken dat ook jongere generaties aanspreek, zodat de christendemocratie in Nederland van een toekomst verzekerd is?”

Politiek redacteur Henk van der Laan blikt terug op de Tweede Kamerverkiezingen

20 maart: tijd voor een tuinbeurt

,,Oei. Daar staat zevenblad!”

,,En daar staat nog meer!”

,,Wat moeten we hier niet gaan doen?”

,,We moeten niet gaan schoffelen!”

Wykein-redacteur Ellen Stikkelbroeck volgt de seizoenen op zorghoveniersbedrijf Hof van Arcadia in Opende, waar Jur en Bryan de lenteschoonmaak houden

8 april: moed houden

,,Ondanks de onzekerheid is het een mooi moment om te starten. Het kan nu alleen maar beter gaan. Plus, we hebben nu tijd om met elkaar te bouwen. Vanuit een crisissituatie moet je kijken waar je naartoe wilt. Hoe moet het programma eruitzien, wat is onze meerjarenvisie?”

Directeur Serge Hollander van poppodium Neushoorn vertelt verslaggever Redmar Bosma over positief blijven in lockdown , aan de vooravond van een proef met meer bezoekers

21 april: Online zangles

De tekst gaat heel diep. En de muziek is schitterend en heerlijk theatraal. Zo bewust met het lijdensverhaal van Jezus bezig zijn maakt je ook zacht van binnen. Tijdens de zangworkshops is ook menige traan gelaten, dat las je wel op de chat.”

Truus van der Werff uit Tzum vertelt verslaggever Diane Romashuk hoe ze nu haar live koor is gestopt door corona een online koorproject vond dat de Johannes Passion van Bach instudeerde


5 mei: Vrijheid vieren

,,Utslúting, diskriminaasje en rasisme woekerje noch hieltyd rûnom. Yn Europa, mar ek yn Nederlân en dus ek yn Fryslân. Frijheid is as in hûs dat bliuwend ûnderhâld nedich hat.”

Verslaggever Wouter Hoving tekent de speech op van Commissaris van de Koning Arno Brok bij het ontsteken van het vrijheidsvuur in Leeuwarden op bevrijdingsdag. Ook de dodenherdenking de dag ervoor was overal in de provincie zonder publiek

20 mei: De Zilveren Anjer

,,Ik wil graeg schrieven en dan hej’ een tael neudig, aanders lokt et niet. Dat is dus in mien geval et Stellingwarfs, omdat dat echt de ienige tael is daor a’k in schrieven kan. Nederlaans is veur mi’j toch een anleerde tael. Mit et Stellingwarfs kan ’k alles. Dat beheers ik tot in de punties. Daor leef, droom, fanteseer ik in. Heb ik verlangst,, lief en verdriet in. Dat bin ik.”

Redacteur Abe de Vries interviewt schrijver Johan Veenstra (75) ter gelegenheid van de Zilveren Anjer die hij kreeg. De 75-jarige auteur is de enige fulltime schrijver in het Stellingwerfs

23 juni: politie en cybercrime

,,In het begin vroegen collega’s mij weleens wat ik toch de hele dag deed op mijn mobiel. Een groot deel van mijn werk speelt zich af op dit kleine apparaatje. Boeven vang je niet alleen fysiek, maar ook online.”

Digitaal wijkagent Reinoud Weiland uit Sneek Niek van der Molen karakteriseert Angela Merkel

26 juni: Angela Merkel

,,Ze kon zo lang wachten met het innemen van een standpunt dat de Duitse taal is verrijkt met het woord merkelen. Dit werkwoord wordt nogal eens vertaald als ‘twijfelen’, maar daarmee wordt Merkel geen recht gedaan. Door niet te snel een beslissing te nemen, kon ze uitgroeien tot een leider die boven de partijen staat en die op het laatste moment dan maar de knoop doorhakt en de verstandigste keus maakt.

Buitenlandredacteur Hoofdredacteur Ria Kraa in een commentaar , in haar laatste jaar als bondskanselier

8 juli: Peter R. de Vries

Hij heeft zich publiekelijk over zijn overtuiging en werkwijze geuit en daaruit blijkt dat achter de schijn van bravoure of nonchalance die hem weleens aankleeft een ernst en onverzettelijkheid schuilgaat die rusten op een rotsvast vertrouwen in het belang van de rechtstaat. Niet vertrouwen in de betekenis van een optimistisch gevoel, maar in de betekenis van plicht en werkwoord.”

Hoofdredacteur Ria Kraa in een commentaar na het neerschieten van misdaadjournalist Peter R. de Vries op 7 juli. Hij overleed ruim een week na de aanslag


8 juli: Intimidatie en bedreiging

,,Wel jammer, want ik heb van alles te zeggen, maar ik heb de stress er niet voor over.”

Redacteur Jan Mark van Nunen citeert een anonieme deelnemer in het ScienceGuide-onderzoek naar bedreiging en intimidatie van wetenschappers. 43 procent zegt na een publiek optreden de afgelopen vijf jaar te zijn uitgescholden, bedreigd of geïntimideerd. Een groot deel van hen doet daarna aan zelfcensuur

27 juli: Werelderfgoed

,,De ultieme kroon op al het werk dat is verricht. Het is ook een relevante toevoeging op de Werelderfgoedlijst vanwege het wereldwijde actuele onderwerp armoedebestrijding. We zijn ontzettend trots dat we in het rijtje staan tussen de Waddenzee en de Taj Mahal. De vlag kan uit.”

Cees Bijl, gedeputeerde in Drenthe, vertelt verslaggever Geert Veldstra hoe blij hij is met de Werelderfgoedstatus voor de Koloniën van Weldadigheid

6 augustus: miltvuurbosjes

,,Die vrees bemerkte ik ook bij boeren die ik sprak. Bij familiebedrijven wordt de kennis over de bosjes nog van generatie op generatie doorgegeven. Maar het doorvertellen stopt als het bedrijf in andere handen komt.”

Redacteur Theo Klein spreekt Janne van Gilst, d ie voormalige begraafplekken van ziek vee fotografeert , omdat ze merkte dat steeds minder mensen de herkomst kennen van de groepen bomen die her en der aan randen van Friese weilanden staan, vaak omgeven door een sloot. Ze staan nergens geregistreerd en bestaan alleen in het geheugen van plaatselijke bewoners

9 augustus: Geen Sneekweek

,,Je kunt de Sneekweek proberen na te bootsen, maar het gaat je nooit lukken om dat gevoel te kopiëren. Want het is geen Sneekweek. Daarom hopen we dat, ondanks de geslaagde wedstrijden, het bij deze ene keer blijft. Dan gaan we volgend jaar weer voor de echte Sneekweek en de bijbehorende sfeer.”

KWS-voorzitter Klaas Weissenbach vertelt sportredacteur Piet-Jan Nauta hoe blij hij is weer boten op het water te zien bij de Sneeker Zeil Olympiade - al blijft het Sneekweeksurrogaat

24 augustus: vluchtelingenhulp

Ik heb geloof ik nog iets van 270 ongelezen appjes om te beantwoorden. Er zijn zoveel mensen die willen helpen. Ik word er inmiddels wat emotioneel van.”

Natascha Snoek van Kledingbank de Zeecontainer in Groningen vertelt verslaggever Anja van der laan over het inzamelen van spullen in voor de geëvacueerde Afghaanse vluchtelingen in de Willem Lodewijk van Nassaukazerne in Zoutkamp

31 augustus: De Benelux Tour

Hidde is hielendal gek fan it hurdfytsen, mar moast hjoed eins wol nei skoalle. Om’t it hast noait bart dat de koers sa tichtby komt en hy der oars altiten is, hawwe wy besletten him by wize fan útsûndering no in kear siik te melden. Ik tink dat dêr wol begryp foar is.”

Rienk de Roos uit Oentsjerk bekent sportredacteur Lars Goerres dat hij zijn 9-jarige zoon Hidde meesmokkelde naar de eerste etappe van de Benelux Tour. Het wielerspektakel deed voor de derde keer in zeven jaar tijd Fryslân aan: de eerste etappe ging van Surhuisterveen naar Dokkum

3 september: Wadopera

,,Mei noch in pear minsken út it doarp en omlizzende doarpen spylje wy de fiskersmienskip yn de opera. It is net sa dreech, mar alles gebeurt wol yn it Ingelsk. De regisseur komt út Ingelân, mar dêr komme wy wol út.”

Gelske Teakema, een van de figuranten van Wadopera Peter Grimes in Paesens Moddergat, deelt een week voor de première haar voorpret met cultuurredacteur Ruurd Walinga

7 september: de Friese vertaling van ‘The Hill We Climb’

,,Ik ha besocht om it agintskip dúdlik te meitsjen dat ik as Fries ek ûnderdiel útmeitsje fan in ‘indigenous’ minderheid, mar dat argumint oertsjûge harren net”

Vertaalster Friduwih Riemersma vertelt verslaggever Jan Ybema over de eis van uitgeverij Writers House om bij de Friese vertaling van Amanda Gormans beroemd geworden gedicht een ‘gevoeligheidslezer’ te laten meekijken

14 september: Gasboringen

„Wy seinen: doch it net, doch it net, doch it net! En de minister sei: de wet, de wet, de wet! Wy wolle it alderleafst gjin gaswinning. De minister fielt him bûn troch de wet.”

Burgemeester Johannes Kramer van Noardeast-Fryslân vertelt verslaggever Richard de Boer hoe hij samen met commissaris Arno Brok en gedeputeerde Sietske Poepjes minister Stef Blok probeerde af te praten van het toestemmen in gaswinning onder de Waddenzee vanaf Ternaard

18 oktober: bestuurlijke spaghetti

,,Als één ding duidelijk is geworden tijdens de raadsenquête over het financiële debacle bij sociaal werkbedrijf Empatec, is het wel dat democratische controle vrijwel onmogelijk is. In de constructie met een gemeenschappelijke regeling en een NV als uitvoeringsinstantie staat de gemeenteraad op te grote afstand.”

Regiochef Peter Halbersma bepleit meer grip van de gemeenteraad SWF op de sociale werkvoorziening


18 november: Vogels

,,Zodra ik een vogel hoor, veer ik op. Als ik zit te vergaderen is het verkwikkend als er vogels voorbij komen. Ha, daar zijn ze, denk ik dan. Ik beschouw de vogels als mijn goede buren. Ze zijn er altijd. Als ik eens wat somber ben zijn er toch altijd nog de vogels en dat beurt me op.”

Aaldrik Pot, adviseur natuur en landschap bij de eenheid Drenthe van Staatsbosbeheer en wandelt door de Molenduinen, wandelt met verslaggever Wybe Fraanje door het bos bij Norg , ter gelegenheid van het verschijnen van zijn Geluk is een Vogel, verzamelde columns uit het Friesch Dagblad

18 november: Frysk dammen

,,Der wurdt oer de hiele wrâld Frysk damme. Dat is de seine van ynternet.Ek yn de tiid fan koroana. En ynternasjonaal hat it damjen Frysk spul de wrâld ferovere. En in plakje krigen. Wrâldkampioen Georgiev hâldt him drok dwaande mei it spul en dat seit wol wat. Der binne toernoaikes yn Ruslân, Tsjechië en sels yn Japan.”

Cor Kooistra vertelt sportredacteur Bert Kalteren over het Fries dammen, vanwege het veertigjarig jubileum van de stadige strikers in Scharnegoutum , waar hij sinds 1981 voorzitter van is

20 november: Natuurgebied in nood

,,De waterkeringen van eikenhout die we begin deze eeuw hebben aangebracht om het regenwater in dit hoogveengebied zo goed mogelijk vast te kunnen houden, zijn op vele tientallen plekken lek. Wellicht op honderden plaatsen. We zijn er vanuit gegaan dat ze wel veertig jaar mee zouden kunnen, maar ze zijn op veel plaatsen verrot.”

Boswachter Martin Snip vertelt redacteur Simon Talsma dat het Fochteloërveen, thuis van vele tientallen bedreigde dieren en planten, acuut gevaar loopt

25 november: Bloed Serieus

,,Speelt dat ook hier in Drachten? Dat valt toch wel mee, zeggen mensen dan. Maar inmiddels hebben we al veel schrijnende gevallen meegemaakt. Het is een onderwerp waar helaas niet veel over gesproken wordt in de maatschappij. Je hebt te maken met twee taboes: armoede en ongesteldheid.”

Sylvia Willemsen vertelt verslaggever Anna Sofia From hoe ze met drie vriendinnen menstruatieproducten uitdeelt aan vrouwen die dat niet kunnen betalen . Dat doen ze eens per maand vanuit de winkel Silleke aan het Drachtster Museumplein, met donaties uit bedrijven, organisaties en particulieren


26 november: Heilige Titus

Titus spreekt mij aan als een zeer veelzijdige heilige, actief voor kerk en samenleving op veel terreinen waarin hij zich verdiepte: katholieke emancipatie in Fryslân, onderwijs, journalistiek, mystiek en wetenschap. Zijn waakzaamheid en standvastigheid in oorlogstijd, leidend tot zijn martelaarsdood in het kamp Dachau, maakt diepe indruk. Voor mij is Titus als generalist, iemand die over grenzen blijft kijken en bewogen is, een inspirerend voorbeeld, juist in onze tijd van vergaande specialisatie en losraken van fundamentele christelijke waarden.”

Bisschop Ron van de Houdt, geïnterviewd door kerkredacteur Lodewijk Born over de aanstaande heiligverklaring van de Bolswarder karmelietenpater Titus Brandsma


27 november: het Friesch Dagblad

Je moet tegen de heersende opvattingen in durven gaan, niet om dwars te zijn, maar vanuit overtuiging en om de in mijn ogen onmisbare inbreng vanuit het evangelie op alle terreinen van het leven niet aan de samenleving te onthouden. Je moet tegen de heersende opvattingen in durven gaan, niet om dwars te zijn, maar vanuit overtuiging en om de in mijn ogen onmisbare inbreng vanuit het evangelie op alle terreinen van het leven niet aan de samenleving te onthouden.

Bij zijn afscheid, na een kwart eeuw bestuurslid van het Friesch Dagblad s preekt Catherinus Elzinga over de geschiedenis, de betekenis en de opdracht van de krant, met redacteur Pieter Anko de Vries

15 november: Klimaattop Glasgow

Ik vertrok als een pessimist maar ik ben als een nog grotere pessimist teruggekomen. Ik bezocht een bijeenkomst in een grote kerk in Glasgow waar slachtoffers van de klimaatcrisis spraken. Ze kwamen uit Mali of Venezuela, maar hun verhalen horen de regeringsleiders niet.”

Student Meindert Boersma uit Driezum fietste naar de klimaattop in Schotland en verslaggever Marianne Velsink sprak hem na terugkomst over zijn desillusie

23 november: Meer prikken

Ik ken mijn patiënten want ik zit dichtbij. Mensen kunnen met a hun vragen bij mij terecht, zonder afspraak. In Fryslân ligt de vaccinatiegraad nu op zo’n 80 procent, er is dus best ruimte om die omhoog te brengen.”

Apotheker Rogier Hilbers probeert de vaccinatiegraad omhoog te krikken door zelf te vaccineren: een landelijke primeur, registreert redacteur Erik Betten

3 december: Nieuwe Theoloog des Vaderlands

,,Ik kan ook echt kwaad worden over zo’n discussie na de machtsovername door de taliban, die uitsluitend gaat over hoe we alle Nederlanders naar huis kunnen krijgen. Natuurlijk is dat belangrijk, maar het zijn allemaal mensen! Iedereen is alleen bezig met zijn eigen dingetje, en vergeet daarbij dat het een perversie is een onderscheid tussen mensen te maken en te vinden dat Nederlanders klaarblijkelijk meer waard zijn dan mensen uit Afghanistan. Dat daar niet over gesproken wordt, vind ik heel erg.”

Thomas Quartier (1972), monnik in de Keizersabdij in Leuven, spreekt redacteur Jan Auke Brink over zijn rol als theoloog des vaderlands


22 december: boosteren

,,Er kunnen zestien mensen per minuut langs de balies, 1800 per uur. Er zijn hogesnelheidsbalies waar mensen komen die al een afspraak hebben. Mensen die nog geen afspraak hebben of die er een probleem mee hebben, gaan naar een balie aan de zijkant.”

Stagiair Rosalie Mulder neemt een kijkje op de XXL-priklocatie die in het WTC Expo in Leeuwarden in gereedheid wordt gebracht. De boosterprik moet voor meer bescherming zorgen tegen de snel oprukkende omikron-virusvariant. Nederland is opnieuw in lockdown, tot minstens een eindje in het nieuwe jaar.

Nieuws

menu