In het Wilhelminapark in Sneek kijkt de parkwachter weer uit over het groen

In honderd jaar tijd pasten zes parkwachters zorgvuldig op het Wilhelminapark in Sneek. Als herinnering aan die beheerders staat er nu een monument bij de voormalige wachterswoning in het park.

Kunstenares Ruth Vulto Gaube (links) en burgemeester Jannewietske de Vries van Súdwest-Fryslân onthullen het beeld.

Kunstenares Ruth Vulto Gaube (links) en burgemeester Jannewietske de Vries van Súdwest-Fryslân onthullen het beeld. Foto: Simon Bleeker

Feije Sinnema uit Wolvega had in 1898 aardig wat concurrentie toen hij solliciteerde naar de functie van opzichter-werkman in het Sneker Wilhelminapark. 136 mannen schreven op de baan, die naar de Wolvegaster ging, met een salaris van zeven gulden per week. Bijna twintig jaar lang sloot Sinnema iedere avond het hek bij de Oudedijk af, dat toen nog de enige toegangspoort tot het terrein was. Na hem zorgden nog vijf collega’s jarenlang voor het stadspark.

Op initiatief van Stichting Sneek van Weleer, die zich inzet voor verschillende (restauratie)projecten in het Wilhelminapark, werd zaterdag een monument onthuld om de zes beheerders te eren. Kunstenares Ruth Vulto Gaube maakte een beeld van een parkwacht die, gekleed in jas met lange rij knopen, uitkijkt over het groen en de overdekte bank voor de Ouden van Dagen die er in 1920 kwam op verzoek van stadsbewoners.

Rijksmonument

Het park, 2,7 hectare groot, werd aangelegd ter gelegenheid van de inhuldiging van koningin Wilhelmina, in 1898. Het is een ontwerp van tuinarchitect Gerrit Vlaskamp, in de Engelse landschapsstijl met slingerende paden door het groen. Omdat het park er nog voor een groot deel uitziet zoals de ontwerper het bedoelde, kreeg het de status van rijksmonument.

Het beeld van Vulto Gaube staat voor de parkwachterswoning, waar Sinnema en zijn gezin gratis mochten wonen. ,,Het huisje was maar klein, zes bij zeven meter, en donker en vochtig. Niet heel comfortabel’’, vertelde Alice Booij erover bij de onthulling van het beeld. Zij schreef eerder samen met oud-parkwachter Douwe de Groot een boek over het Wilhelminapark.

Bel luiden

De parkwacht had onder andere als taak ’s avonds de bel te luiden - het teken voor bezoekers dat het park dichtging - het hek af te sluiten en na te gaan of er niemand was achtergebleven. Booij: ,,En hij moest er ook op toezien dat bezoekers niet op velocipedes (fietsen) reden.” Door de jaren heen kwamen er wat taken bij, zoals het gaande houden van de kolenkachel die de in 1906 gebouwde plantenkas warm hield. Ook werden er steeds meer dieren, exotische vogels en zelfs aapjes in het park gehouden, die verzorgd moesten worden. Met die dieren werd het park ook een bestemming voor schoolreisjes.

Douwe de Groot werd in 1986 beheerder en nam toen het stokje over van parkwachter Minne Tjepkema, die vorig jaar overleed. De Groot werkte bij de gemeente Sneek in de groenvoorziening toen hem gevraagd werd of hij in het Wilhelminapark, waar hij al van jongs af kwam, wilde wonen. Die kans nam hij graag aan. ,,Daar hoefde ik niet lang over na te denken.” Heel comfortabel was de woning toen nog steeds niet, ondanks meerdere verbouwingen. ,,Maar ik was nog jong en had niet veel eisen.”

Interview

Net als zijn voorgangers maakte hij ’s avonds zijn rondes door het park om eventuele vernielingen op te sporen. Mensen klopten ook wel bij hem aan als ze gewonde dieren in het park hadden gevonden. ,,Of ze belden aan met vragen. Zo stond er ook een keer een klein meisje bij de deur die mij als parkwachter wilde interviewen over de meerkoet.”

De Groot was acht jaar lang parkwachter en woonde die jaren in het park. Na zijn vertrek werd de woning gerestaureerd. De gemeente verhuurt het pand nog steeds, maar de toezichtstaken horen er allang niet meer bij.

Sneek van weleer

Initiatiefnemers en vrijwilligers Janny Jaasma en Henk Schram van de Stichting Sneek van weleer proberen zoveel mogelijk oude elementen in het park terug te brengen en te behouden. Om geld daarvoor bijeen te krijgen schreef de stichting verschillende verenigingen en fondsen aan. Eerder konden al een aantal informatiebordjes bij monumentale bomen worden geplaatst. Volgend jaar kunnen de dierenverblijven worden opgeknapt.

De parkwachters:

Feije Sinnema 1898-1916

Willem Hoekstra 1916-1949

Gerke Schuurmans 1950-1972

Sjoerd Tigchelaar 1972-1974

Minne Tjepkema 1975-1986

Douwe de Groot 1986-1994