Een klein uurtje meezwemmen met de mysterieuze paling: Friese Pier21 en Duitse Landesbühne brengen nieuwe schoolvoorstelling 'Wat 'n Wad'

Een verhaal vol onverwachte wendingen en wonderbaarlijke feiten over de onderwaterwereld van de Waddenzee. Dat belooft Wat ’n Wad, de voorstelling voor basisschoolleerlingen van Pier 21 en Landesbühne Niedersachsen Nord die donderdag in première gaat.

Acteurs Theo Smedes en Brecht Wassenaar als Sven en Lotte in de natuurvoorstelling voor basisschoolleerlingen 'Wat ’n Wad'.

Acteurs Theo Smedes en Brecht Wassenaar als Sven en Lotte in de natuurvoorstelling voor basisschoolleerlingen 'Wat ’n Wad'. Foto: Lucas Kemper

‘Lotte’ en ‘Sven’ komen zich de komende maanden voorstellen aan de groepen 5 tot en met 8 van Friese basisscholen. De reclamebureau-medewerkers worden gespeeld door acteurs Theo Smedes en Brecht Wassenaar. Ze willen van de kinderen weten hoe ze hun ouders kunnen verleiden om in het Waddengebied op vakantie te gaan.

Na Kanoet uit 2018 is Wat ’n Wad de tweede natuurvoorstelling van het Friese theatergezelschap Pier21 en Duitse partner Landesbühne Niedersachsen Nord met de Waddenvereniging. ,,Het is ook een mix tussen theater en wetenschap”, omschrijft regisseur Frank Fuhrmann. Gaandeweg ontvouwt zich namelijk een heel ander verhaal dan dat waar Lotte en Sven eerst mee aankomen.

Denkbeeldige reis

Lotte zit in gewetensnood door de soms conflicterende belangen van toerisme en natuur. Sven blijkt ook niet zozeer geïnteresseerd in het reclamevak, maar wel in de ban van de raadselachtige paling.

,,Hij neemt Lotte en de kinderen vervolgens mee op een denkbeeldige reis naar de Sargassozee, waar palingen naartoe trekken om te paaien”, vertelt Fuhrmann. ,,Onderweg ontdekken ze allerlei geheimen van de aal, zoals dat ze van gedaante kunnen veranderen en zich ook over land kunnen verplaatsen.”

Regisseren in een vreemde taal

Fuhrmann, verbonden aan de in Wilhelmshaven zetelende Landesbühne, is het Fries en het Nederlands niet machtig, terwijl dat de twee talen zijn waarin Bouke Oldenhof de tekst voor Wat ’n Wad schreef. ,,Mede daarom wilde ik de regie juist wel op me nemen”, zegt hij. ,,Dat leek me wel een interessante uitdaging.”

Omdat het stuk ook in Duitsland langs scholen in het Waddengebied gaat toeren, lag er al wel een Duitse vertaling klaar toen de Nederlandse repetities in juni begonnen. ,,Een handig houvast. En vaak kan ik het Nederlands en het Fries toch ook wel redelijk volgen.” Veel in de voorstelling schuilt bovendien in non-verbale communicatie. ,,Zoals de relatie tussen Lotte en Sven. Op dergelijke vlakken kon ik de acteurs net als anders adviseren.”

Ook naar Denemarken

In Duitsland heet de voorstelling Watt Schön , en staan de Duitse Waddeneilanden centraal. ,,Inhoudelijk blijft het stuk verder hetzelfde. De première is daar in december.” Pier21 hoopt Wat ’n Wad ook nog in Denemarken op de planken te brengen, en met het Drentse Garage TDI in andere delen van Nederland.

Fuhrmann regisseerde ook de Duitse versie van Kanoet , dat over Waddenvogels ging. ,,Door de coronacrisis was die voorstelling helaas slechts enkele keren in Duitsland te zien.” Voor de repetities van Wat ’n Wad verbleef hij net als deze week langere periodes in Fryslân. ,,Ik ben daarvoor heel wat keren op corona getest, maar daarna konden we als makers opgaan in onze eigen bubbel.”

(H)eerlijk publiek

Waar hij het regisseren in vreemde talen als uitdaging ziet, is het maken van kindertheater voor de regisseur en theaterpedagoog juist vertrouwd terrein. ,,Kinderen zijn heel leuk maar geen gemakkelijk publiek. Ze zeggen het gerust als ze een voorstelling saai vinden. Tegelijkertijd kunnen ze het juist wel waarderen als je soms een beetje gek doet. Tijdens de repetities van Wat ’n Wad accepteerden de kinderen het bijvoorbeeld gewoon als Theo en Brecht een stukje acteerden alsof ze palingen zijn.”

Acteur en muzikant Franz Fendt maakte de muziek voor de voorstelling. Ook is er volop interactie. ,,Er worden bijvoorbeeld vragen aan de kinderen gesteld. Ze mogen Lotte en Sven zelfs relatieadvies geven.”

Fascinatie voorop

Met de Wadden zijn veel Friese kinderen waarschijnlijk wel bekend, realiseert Fuhrmann zich. ,,Met de natuurproblematiek en het belang van ecotoerisme wellicht ook al enigszins.” Dat laatste is een boodschap die wel verweven zit in het stuk, maar niet expliciet doorklinkt. ,,We wilden vooral dat het stuk interessant zou zijn voor de kinderen. Omdat ze de eilanden misschien al kennen hebben we de onderwaterwereld erbij gehaald. Zo komen bijvoorbeeld de Small Five van de zeebodem voorbij, als knipoog naar de Big Five van machtige zoogdieren in Afrika. Wat ‘n Wad draait vooral om het wonderbaarlijke en fascinerende van die wereld. Interesse voor de natuur is ook nodig om er later om te geven.”

Wat ’n Wad gaat donderdag in première en speelt tot en met juni 2022 voor groepen 5 tot en met 8 van basisscholen, www.pier21.nl