Neem vragen, kanttekeningen en klachten over de F-35 van vliegbasis Leeuwarden meer dan serieus | Commentaar

Defensie zal zeer serieus moeten ingaan op het brede palet aan vragen, kanttekeningen en klachten over de F-35 op de vliegbasis Leeuwarden. Onderdelen van de beoordeling van de vergunning zouden een berekening van het vliegtuiglawaai op regionaal niveau (niet lokaal) én een gezondheidsonderzoek (geopperd in de Leeuwarder raad) door een partij als de GGD moeten zijn.

Peter Halbersma.

Peter Halbersma.

,,Ik heb tinnitus”, vertelde een inwoonster van Lekkum, staand naast vliegbasis Leeuwarden, in oktober 2020 aan deze krant. ,,Het geluid van de F-35 overstemt de piep in mijn oren. Als ik tijd heb, ga ik even luisteren, want dan ben ik de piep soms voor een half uur of drie kwartier kwijt.” Bij de F-16 heeft ze dat niet. ,,Nee. Ik merk het verschil tussen die twee zeker.”

Dit illustrerende voorbeeld werd afgelopen week onderschreven door een onderzoek van bureau Kien, uitgevoerd in opdracht van Omrop Fryslân , naar de nieuwe militaire toestellen. Enkele percentages: 57,3 procent van de inwoners van Lekkum ervaart overlast van de F-35, tegen 14 procent van de F-16. Drie kwart van de geënquêteerden zegt sinds de komst van het nieuwe jachtvliegtuig meer en zwaarder geluid te horen. En niet langer is deze ervaring alleen iets voor direct omwonenden van de vliegbasis.

Extra geluid

Naast deze enquête zijn er de metingen van het geluidsnet en die van particulieren, en de klachtenlijn van Defensie, die op het extra geluid wijzen. De F-35 kwam daardoor al aan de orde in de Kamer, Staten en Leeuwarder gemeenteraad. De reactie daarop door Defensie stemt voorlopig niet tevreden.

Zo zei kolonel Olav Spanjer de zorgen wel te begrijpen, maar hij voegde toe dat ,,zaken in de media geduid worden die misschien niet helemaal correct zijn”. Hij verwacht dat de hinder niet meer, maar mogelijk juist minder wordt.

Kijkend naar de ontwerp-vergunning in het kader van de Wet natuurbescherming lijkt hij daarin gelijk te hebben wat betreft het aantal vliegbewegingen. En aan de grond op de vliegbasis zal dat, vanwege minder testdraaien, mogelijk aan de orde zijn. Ook als meer handmatig wordt opgestegen en geland zou het geluid minder zijn.

Meer ontwrichtend

Maar ervaren hinder omvat meer dan het aantal keren dat je in je achtertuin, of zelfs in de woonkamer, wordt verstoord. Een forsere verstoring die minder vaak voorkomt, wordt vaak als meer ontwrichtend ervaren. En de onvrede is al groot, terwijl we een rustig jaar achter de rug hebben en de formatie F-35’s nog niet op volle kracht is.

In een reactie op de zienswijzen op de ontwerp-vergunning zal Defensie zeer serieus moeten ingaan op het brede palet aan vragen, kanttekeningen en klachten. Onderdelen van de beoordeling van de vergunning zouden een berekening van het vliegtuiglawaai op regionaal niveau (niet lokaal) én een gezondheidsonderzoek (geopperd in de Leeuwarder raad) door een partij als de GGD moeten zijn. Zo vallen nut en economische gewin van de vliegbasis beter af te wegen tegen alle andere onderdelen van Brede Welvaart waarop de activiteiten zouden moeten worden getoetst.

Reageren? Mail dan naar: hoofdredactie@frieschdagblad.nl