Hiaure of De Lytse Jouwer? Daar moet de gemeente Noardeast-Fryslân nog maar eens naar kijken, zegt FNP-raadslid Aant-Jelle Soepboer

De gemeente Noardeast-Fryslân zou de plaatsnaam van het dorp Hiaure opnieuw onder de loep moeten nemen voordat het besluit valt over de verfriezing van de officiële plaatsnamen in de gemeente. Dat zegt FNP-raadslid Aant-Jelle Soepboer, naar aanleiding van een opiniestuk van dorpsbelang Hiaure dat woensdag in het Friesch Dagblad verscheen.

De kerk van Hiaure, 18de-eeuwse tekening van Jacobus Stellingwerf.

De kerk van Hiaure, 18de-eeuwse tekening van Jacobus Stellingwerf. Beeld: Collectie Fries Museum

Als het vorige week gepresenteerde voorstel van het gemeentebestuur van Noardeast-Fryslân door de gemeenteraad overgenomen wordt, krijgen alle kernen een officiële Friese plaatsnaam, behalve de niet-Friestalige dorpen Burum, Munnekezijl, Warfstermolen en Kollumerpomp. Volgens dit plan zal Hiaure in de toekomst De Lytse Jouwer gaan heten, maar daar voelen de circa zeventig bewoners van het dorp zelf niets voor.

Eenzijdige ferfrysking

Zij zijn unaniem tegen ‘eenzijdige ferfrysking’ van de dorpsnaam, zo blijkt uit een rondgang van het bestuur van Dorpsbelang Hiaure langs alle huizen in het dorp. Daarnaast is de huidige Nederlandse plaatsnaam volgens het dorpsbelang ouder dan de voorgestelde Friese plaatsnaam De Lytse Jouwer. Hiaure komt van het oud-Friese woord Hioure, dat ‘oever’ betekent en in verschillende spellingsvormen in eeuwenoude geschriften en landkaarten is terug te vinden. De Lytse Jouwer kwam pas begin twintigste eeuw in zwang om Hiaure te onderscheiden van het gelijk klinkende Joure (in het Fries: De Jouwer), dat bekend werd door koffiemaker Douwe Egberts.

Met deze uitleg heeft dorpsbelang genoeg draagvlak en historische bewijslast aangedragen om het voorstel voor plaatsnaamwijziging nog eens te herzien. ,,Ik fyn dat Hiaure hiel goed ûndersocht hat hoe’t it sit mei de namme en dêr in hiel bewust stik oer skreaun hat”, zegt FNP-raadslid Aant-Jelle Soepboer, die het plan voor officiële Friese plaatsnamen vorig jaar initieerde. ,,Dus ik fyn ek dat der nochris nei sjoen wurde moat, bygelyks troch de Topografyske Wurkgroep Fryslân en de gemeentlike histoaryske wurkgroep.”

Soepboer, die zich ook zelf heeft verdiept in de oorsprong van de plaatsnaam, vindt voor beide varianten wat te zeggen. ,,Je kinne it hâlde sa’t it is, en dan soe it net iens ferkeard wêze.” Volgens hem heeft Hiaure met een ‘h’ wel een andere betekenis dan wanneer het met een ‘j’ wordt gespeld. Dan verwijst het niet naar een oeverwal maar naar haver, het gewas dat in vlag en wapen van het dorp staat afgebeeld. „As je kieze foar Hiaure, dan is dat wol yn konflikt mei it ferhaal dêr’t se har yn flagge en skild op beroppe.”

Kostenpost

Het liefst ziet Soepboer een en ander onderzocht vóór 8 juli, wanneer de gemeenteraad het invoeringsplan voor Friese plaatsnamen bespreekt. Hiaure is wat hem betreft de enige uitzondering op het plan zoals dat er nu ligt. Niettemin hebben ook enkele andere dorpsbelangen van Friestalige kernen, zoals Aalsum, Metslawier, Niawier en Waaxens, laten weten de huidige Nederlandse plaatsnaam te willen behouden, in combinatie met tweetalige komborden.

,,Wy fine it prima sa ’t it no oanjûn is”, zegt secretaris Vera Nutma van dorpsbelang Metslawier. ,,Der moat oars safolle feroare wurde by bedriuwen. Leveransiers ha net yn ‘e gaten dat guon plaknammen oars binne. En it is in behoarlike kostenpost, wat foar sin hat dat yn dizze tiid?”

Soepboer heeft begrip voor de angst van ondernemers om op kosten te worden gejaagd. ,,Mar it is wol sa dat it pas yn 2023 yngiet en dat it noch jierrenlang duorret foar ’t it klear is. In ûndernimmer hat al mei al acht jier de tiid om him derop tariede te kinnen.”