Staatsbosbeheer gaat met ‘natuurlijke vijanden’ wilde peen en rode klaver de eikenprocessierups te lijf

Met bloem- en kruidenrijke akkers bij drukke recreatiegebieden hoopt Staatsbosbeheer op een natuurlijke manier de overlast van de eikenprocessierups te beteugelen.

De eikenprocessierups. Staatsbosbeheer wil de plaagrups op een natuurlijke manier bestrijden.

De eikenprocessierups. Staatsbosbeheer wil de plaagrups op een natuurlijke manier bestrijden. Foto: Staatsbosbeheer

Inzaaien van wilde peen, fluitenkruid, scherpe boterbloem en rode klaver bij onder andere de natuurgebieden Speelbos Sparjebird en Spokeplas trekt insecten aan zoals sluipwespen die een natuurlijke vijand van de eikenprocessierups zijn, vertelt boswachter Manon van Wesel van Staatsbosbeheer. ,,De sluipwesp legt haar eitje in die van de eikenprocessierups waardoor de rups sterft.”

De brandharen van de rups zorgen op de blote huid niet alleen voor veel jeuk maar kunnen ook gezondheidsklachten veroorzaken. Met de 250 tot 300 eitjes die de vlinder van de eikenprocessierups legt, lijkt de enkele sluipwesp weinig zoden aan de dijk te zetten. Maar volgens Van Wesel heeft het wel degelijk effect. ,,Het doorbreekt een keten. Zou die rups uitkomen, dan legt die als vlinder ook weer honderden eitjes.”

Veel overlast

Verder trekken de insecten die op de bloemenvelden afkomen ook weer vogels aan als de kool- en pimpelmees. Die zijn dol op de eikenprocessierups. Vooral de gemeenten Oost- en Weststellingwerf hadden afgelopen jaren veel overlast van de rupsen. Naast het wegzuigen van nesten, werden vorig jaar in Ooststellingwerf de bomen met bacteriën besproeid. Dat bleek echter niet alleen uitstekend te werken tegen het nageslacht van de eikenprocessievlinder maar ook tegen andere rupsen.

In Weststellingwerf besproeien ze de eikenbomen met zogeheten nematoden (aaltjes). Dat bleek vorig jaar al een effectieve methode. Daarnaast delen diverse gemeenten nestkastjes uit aan de bevolking om zo meer koolmeesjes te lokken.

Echte vijanden

Staatsbosbeheer wil de rups liever met ‘echte’ natuurlijke vijanden bestrijden. Van Wesel: ,,Zo is er minder risico dat ook rupsen van andere vlinders grootschalig worden bestreden. En het is natuurlijk ook een eigen verantwoordelijkheid van mensen om zichzelf tegen de brandharen te beschermen door armen en benen te bedekken en een zonnebril op te zetten. Net als met teken, daar moet je jezelf ook tegen beschermen.”

Met de keuze van bloemenweides als wapen tegen de plaagrups zit Staatsbosbeheer op de lijn van Kenniscentrum Eikenprocessierups en Wageningen Universiteit. Die concluderen naar aanleiding van proeven dat door het lokken van insecten naar eikenbomen de overlast beheersbaar is.

Maar mocht de komende jaren de eikenprocessierups voor nog veel meer overlast gaan zorgen dan sluit Staatsbosbeheer de inzet van nematoden niet uit. ,,Zeker bij drukbezochte recreatiegebieden proberen we overlast zo veel mogelijk te voorkomen. Opzuigen van de nesten doen we ook al een aantal jaren.”