Wetterskip Fryslân wil 780.000 euro bij minima weghalen

Wetterskip Fryslân moet fors aan de bak om de begroting de komende jaren sluitend te maken. Daartoe worden de belastingen meer verhoogd dan beloofd en wordt de kwijtscheldingsregeling voor minima versoberd. Met dat laatste wil het waterschap 780.000 euro op jaarbasis bezuinigen.

Het gebouw van Wetterskip Fryslân in Leeuwarden.

Het gebouw van Wetterskip Fryslân in Leeuwarden.

Dit staat in de Kaderbrief die het dagelijks bestuur heeft opgesteld en waarover deze week is gedebatteerd in het algemeen bestuur.

Mensen in de bijstand komen nu in aanmerking voor kwijtschelding van 100 procent van de waterschapsbelasting. Het dagelijks bestuur stelt voor deze norm op 80 procent vast te stellen. Ongeveer 13.000 huishoudens in Fryslân komen voor kwijtschelding in aanmerking. Aanleiding voor de ingreep is de financiële positie van Wetterskip Fryslân. Die is zorgelijk, concludeert onderzoeksbureau Lysias in een rapport . De schuldquote is hoog en de reserves slinken haast zienderogen.

Evenwicht

Een evenwicht tussen de uitvoering van de waterschapstaken, acceptabele belastingen en een gezonde schulden- en reservepositie is met de huidige koers niet te bereiken, aldus Lysias. Het algemeen bestuur heeft bepaald dat de belastingstijging de komende jaren beperkt blijft tot 2 procent, maar die ambitie is niet houdbaar. ‘Het Wetterskip heeft niet zoveel te kiezen’, aldus het rapport. De begroting over 2021, die afstevende op een tekort van 6,5 miljoen euro, valt nu gunstiger uit. De tussenrapportage laat nu een tekort van 3,8 miljoen zien, dat uit de reserves zal worden gehaald.

Dagelijks bestuurslid Bé de Winter zei deze week in de commissievergadering dat het bestuur streeft naar een sluitend meerjarenperspectief 2022-2026 en een acceptabele reservepositie. In de commissievergadering uitten diverse fracties hun ongenoegen over de verlaging van de kwijtschelding voor minima; op 6 juli valt in de bestuursvergadering de definitieve beslissing. Dat is niet het enige bezuinigingsvoorstel. Ook onder andere het budget voor innovatie wordt verlaagd en de leges verhoogd, is het voorstel. En de belastingen worden toch meer verhoogd dan eerder beloofd.

Niet boven nul te krijgen

Afgesproken was dat de belastingverhoging voor watersysteembeheer jaarlijks 2 procent stijgt, met een uitschieter van 5 procent in 2024. Die op waterzuivering staat ook vast op 2 procent. Dat kwam in ruil voor een eenmalige forse verhoging in 2020. Maar daarmee is het verwachte jaarresultaat niet boven nul te krijgen, berekende Lysias. Twee tot drie miljoen zal het waterschap jaarlijks tekort komen als de huidige koers wordt aangehouden.

Hoewel het dagelijks bestuur op voorhand terughoudend is met het draaien aan de tariefknop, schrijft het in de Kaderbrief aan het algemeen bestuur, stelt het toch voor om de forsere belastingverhoging door te voeren. Voor systeembeheer gaat het tussen 2022 en 2026 om 3,0 tot 3,1 procent en op zuiveringsgebied om 3,9 tot 4,2 procent. Voor meerpersoonshuishoudens gaat het om meerkosten tussen de tien en twintig euro. Boerenbedrijven betalen zo’n 220 euro meer per jaar.

Grootste van Nederland

Wetterskip Fryslân is in oppervlakte het grootste waterschap van Nederland, met 346.000 hectare, waarvan 83 procent bemalen is door zo’n duizend gemalen, die een kleine 8000 peilvakken bedienen. Het gemiddelde van alle waterschappen is 50 procent bemalen. Het Wetterskip beheert bovendien 39.000 kilometer aan watergangen, 185 kilometer primaire waterkering en een kleine vierduizend kilometer secundaire keringen (landelijk gemiddeld: 700 kilometer). Het aantal rioolwaterzuiveringsinstallaties (27) en rioolgemalen (275) is bovengemiddeld hoog, met bovendien grote afstanden ertussen.