'Na de feestdagen' betekent in Israël zoveel als: we schuiven het op de lange baan | Column Bert de Bruin

Door de lange zomervakantie en de feestdagen die daar meteen op volgen is ‘Na de feestdagen’ in Israël een vaste uitdrukking, vaak gebruikt voor beloftes die we eigenlijk het liefste op de lange baan willen schuiven.

Bert de Bruin columnist

Bert de Bruin columnist Foto: Foto: FD

In Israël bestaat er geen vakantiespreiding. Verreweg de meeste scholen beginnen het schooljaar op 1 september. De kleuter- en basisscholen beginnen de zomervakantie op 1 juli, de middelbare scholen houden het op 20 juni al voor gezien.

Niet-joodse scholen hebben meestal dezelfde lange zomervakantie, maar hun overige vakanties volgen grotendeels hun respectievelijke feestdagen. Tisjree , de Hebreeuwse maand met de zogenaamde Hoge Feestdagen - Rosh HaShana (Nieuwjaar), Yom Kippoer (Grote Verzoendag), Succoth (Loofhuttenfeest) en aan het einde daarvan Simhat Torah (Vreugde der Wet), valt normaal gesproken in september of oktober. Na die feestdagen begint het collegejaar op de universiteiten en hogescholen.

Verrijkingsactiviteiten

Ik heb altijd het idee dat eveneens op de Joodse middelbare scholen het schooljaar dan pas echt begint. Als je bij de feestdagen ook nog eens de overige vrije zaterdagen optelt, houd je in Tisrjee niet veel schooldagen over. Omdat dit jaar Rosh HaShana vroeg in september begint, hebben we van 1 september tot het einde van de Succoth-vakantie (29 september) netto elf dagen school. Trek daar nog eens de ‘loze tijd’ vanaf (begin van het schooljaar, ceremonies en aandacht voor de feestdagen), en u snapt dat leraren er deze maand tachles (per saldo) nauwelijks aan toekomen om reguliere leerstof te behandelen.

Ik benut die paar dagen dan ook vooral voor wat ‘verrijkingsactiviteiten’, en om de leerlingen een beetje te leren kennen en hen voor te bereiden op de periode na de feestdagen. Zo begin ik in mijn eindexamenklassen altijd meteen met het eindexamenproject (dat ze bij hun mondelinge examen moeten presenteren). Op die manier kunnen ze daar tijdens de vakantiedagen al flink aan werken en zijn de projecten meestal half oktober, begin november klaar. In de eindexamenklas is de netto tijd die beschikbaar is voor lesstof sowieso enorm beperkt, ook doordat veel leerlingen regelmatig absent zijn vanwege selectiedagen en tests voor het leger.

Lachen

Door de lange zomervakantie en de feestdagen die daar meteen op volgen is ‘Na de feestdagen’ ( acharee hachagiem ) in het Hebreeuws een vaste uitdrukking, vaak gebruikt voor beloftes die we eigenlijk het liefste op de lange baan willen schuiven of niet echt van plan zijn na te komen. Je zegt het ook vaak bij goede voornemens (minder eten of drinken, meer beweging, u kent het wel) of het afspreken met vrienden die je weinig ziet.

Dat beloven en voornemen begint vaak al in juni. Op de dag voor Rosh HaShana belde ik een paar goede vrienden die ik al maandenlang niet gesproken of gezien had, om hun een goed nieuwjaar te wensen. Toen ik zei dat we ‘na de feestdagen’ wel weer een keer zouden afspreken moesten we aan beide kanten van de lijn lachen, al waren en zijn mijn intenties oprecht.

Nieuw boek

Na twee heerlijke maanden, waarin het me echt lukte om een heel vreemd en vermoeiend jaar achter me te laten, moet ik mijn draai weer zien te vinden. Niet alleen op school. Ook bij het schrijven van mijn columns moet ik weer leren om me te focussen.

Er is in de zomer genoeg gebeurd waarover ik nu al uitgebreid zou kunnen schrijven, zowel persoonlijke ervaringen als nieuws in Nederland, Israël, Afghanistan en de rest van de wereld. Maar dat komt nog wel, tijdens of na de feestdagen.

Eén voornemen voor het nieuwe jaar staat vast: ik wil gaan werken aan een nieuw boek, over twee opa’s: mijn eigen grootvader, en die van mijn echtgenote. Ze zijn beiden in 1904 geboren, de één Joods, de ander niet, en daardoor verliepen en eindigden hun levens totaal anders. Ik heb het daar nog wel over, lang na de feestdagen. Shabbat shalom.

Bert de Bruin is historicus en leraar Engels aan het Leo Baeck Education Center in Haifa. Hij woont sinds 1995 in Israël. Reageren? bertsbril@gmail.com