Een koprol doen voordat je een pass mag geven. Bij voetbalclub ONS Sneek heeft breed motorische ontwikkeling de toekomst

De tijd dat jeugdvoetballers tijdens trainingen alleen maar met hun eigen sport bezig waren is bij ONS Sneek voorbij. De club wil de komende jaren via het project Multiskills naast de normale activiteiten inzetten op breed motorische ontwikkeling voor kinderen tot twaalf jaar.

De jeugd bij ONS Sneek doet verschillende oefeningen. Links: Douwe Jan van der Wal.

De jeugd bij ONS Sneek doet verschillende oefeningen. Links: Douwe Jan van der Wal. Foto: Simon Bleeker

Vrijdagmiddag, vier uur. De stem van Jos van Kimmenaede schalt over het Zuidersportpark in Sneek, waar een veertigtal kinderen zich tegenover hem verzameld heeft. Of ze wel weten waarom Johan Cruijff vroeger zulke goede slidings kon maken, vraagt hij met een lach. ,,Omdat hij eerst ook op hoog niveau aan honkbal heeft gedaan”, klinkt het daarna al snel. ,,Het is ongelooflijk belangrijk om naast voetbal ook andere bewegingsvormen te oefenen, zoals springen, vangen en glijden”, zegt de leermeester. ,,Daar heeft iedereen profijt van.”

Van Kimmenaede is eigenaar van Buro Support – een bedrijf dat zich richt op talentontwikkeling – en ingehuurd door ONS Sneek om het nieuwe project Multiskills handen en voeten te geven. De club wil de komende jaren naast de normale voetbalactiviteiten ook inzetten op breed motorische ontwikkeling voor kinderen tot twaalf jaar. ,,Zodat het plezier in de sport wordt versterkt en ze minder snel uitvallen als ze het niet meer leuk vinden”, zegt Hoofd Voetbalzaken Douwe Jan van der Wal.

Breder programma

De in Groningen woonachtige Sneker liep al langer rond met het idee om de jongste jeugd bij ONS Sneek een breder programma aan te bieden dan tot nog toe gewoon was. ,,Omdat uit diverse onderzoeken blijkt dat dit beter is”, legt hij uit. ,,Kinderen kiezen nu vaak op jonge leeftijd een sport en ontwikkelen zich daardoor eenzijdig, terwijl het juist goed is dat ze met zo veel mogelijk bewegingsvormen in aanraking komen.”

Die theorie staat haaks op het bestaande beeld dat veel mensen van sporttraining hebben, meent Van der Wal. ,,Ze denken dat je heel vroeg met iets moet beginnen om er goed in te worden. De Amerikaan Tiger Woods, die toen hij drie was al met zijn vader op de golfbaan stond, is daar een goed voorbeeld van. Maar als je naar recente studies kijkt, dan blijkt zo’n 80 procent van alle olympische medaillewinnaars niet eenzijdig te zijn opgeleid, maar juist allerlei verschillende sporten te hebben gedaan. Om zich pas daarna op twaalf-, dertienjarige leeftijd te gaan specialiseren.”

Athletic Skills Model (ASM)

Het is een relatief nieuwe denkwijze, waar de laatste jaren desondanks al veel over gezegd en geschreven is. In sommige sporten, zoals schaatsen en tennis, wordt door middel van multidisciplinair opleiden volop geëxperimenteerd met het zogeheten Athletic Skills Model (ASM), dat een breed scala aan bewegingsvormen bevat. ,,Daarnaast hebben ook bijna alle bonden het in hun beleidsplannen staan”, weet Van der Wal. ,,Maar als je kijkt naar de praktijk, dan komt er – zeker in het voetbal – nog weinig van terecht.”

Juist daarom staken Van der Wal en een aantal andere ONS’ers de koppen vorige zomer bij elkaar om als een van de eerste amateurvoetbalclubs in Nederland tot een concreet plan voor de eigen vereniging te komen. Het resultaat: Multiskills. Binnen dat concept kunnen leden en niet-leden in de categorie vijf tot twaalf jaar vanaf volgend seizoen bovenop de twee reguliere trainingen op vrijdagmiddag meedoen aan een extra bewegingssessie, vertelt hij. Deze maand wordt alvast proefgedraaid.

Koprollen en frisbees

Zo kan het dat de veertig kinderen die zich hebben ingeschreven vanmiddag niet alleen tegen een bal trappen, maar ook koprollen doen, over hindernissen springen en met frisbees gooien voordat ze een pass mogen geven. De variatie tussen de oefeningen die de trainers hen voorschotelen moet tot meer uitdaging en spelplezier leiden. Van der Wal: ,,Als dat lukt, hebben we ons doel behaald.”

In een poging verschillende sporten bij het project te betrekken, zou het mooi zijn als er in de toekomst kruisbestuiving tussen clubs in de regio Sneek plaatsvindt, zegt Van der Wal. ,,Want het stoeien en vechten uit het rugby of judo komt ook uitstekend van pas bij duels op een voetbalveld.” In een ideaal scenario kan alle jeugd dan voor zijn twaalfde alle mogelijke bewegingsvormen eens proberen. ,,En daarna kiezen welke sport het beste bij hem of haar past.”

Wat ONS zelf betreft is Multiskills zodoende een mooie manier om leden ook op latere leeftijd te behouden. ,,En uiteindelijk heb ik er ook alle vertrouwen in dat we veel betere voetballers kunnen opleiden als trainers straks ook elementen ervan in hun normale trainingen verwerken”, aldus Van der Wal. ,,Hoe breder kinderen zich motorisch ontwikkelen, hoe gemakkelijker ze nieuwe dingen oppakken. Daar begint alles mee.”