Het werk van de Friese assistenten Erwin Zeinstra, Hessel Steegstra en Jan de Vries, allemaal actief op het EK, wordt onderschat

De eindronde van het EK voetbal - dat vrijdag begint - telt met Erwin Zeinstra (Team Kuipers), Hessel Steegstra en Jan de Vries (Team Makkelie) drie Friese assistent-scheidsrechters. Net als bij Oranje is hun doel: de finale. Het Friesch Dagblad legde ze tien stellingen voor.

Team Makkelie met vanaf links assistent Hessel Steegstra, Kevin Blom (VAR), scheidsrechter Danny Makkelie en assistent Jan de Vries tijdens de presentatie voor UEFA EURO 2020.

Team Makkelie met vanaf links assistent Hessel Steegstra, Kevin Blom (VAR), scheidsrechter Danny Makkelie en assistent Jan de Vries tijdens de presentatie voor UEFA EURO 2020. Foto: ANP

Het is voor het eerst dat er bij het EK voetbal met Björn Kuipers en Danny Makkelie twee Nederlandse scheidsrechters - van de in totaal achttien aanwezige arbiters - aanwezig zijn op een eindtoernooi. Vijf jaar geleden stapte de UEFA voor het eerst van de regel af om per land slechts één arbiter af te vaardigen. Het is derhalve ook historisch dat er met Zeinstra, Steegstra en De Vries bij het EK drie Friese assistenten aanwezig zijn.

Het kan geen toeval zijn, dat er drie Friese assistenten op het EK zijn

Erwin Zeinstra (EZ): ,,Fryslân heeft in het verleden al vaker goede assistent-scheidsrechters voortgebracht, dus het is geen toeval. We kunnen ons dienstbaar opstellen en dat past bij deze functie.”

Hessel Steegstra (HS): ,,Ik denk dat er heel veel goede assistenten zijn in Fryslân. Het hadden er ook vijf of zes kunnen zijn. Ik denk dat wij ons prima kunnen schikken in een dienende rol. Dat is Fries eigen, want als scheidsrechter moet je wat meer gehard zijn.”

Jan de Vries (JdV): ,,Ik tink dat wy ús tsjinstber opstelle. Dat wy nochter binne. In eigenskip dy’t net safolle skiedsrjochters hawwe, mar dy’t se goed brûken kinne.”

Een arbitraal trio hoeft geen vrienden te zijn om goed te kunnen presteren

EZ: ,,Als je zo vaak met elkaar op pad bent, dan word je dat op den duur wel. Ik denk dat ik sinds 2011 opgeteld wel twee jaar onderweg ben geweest met dit team. Het heeft met vertrouwen te maken en dat is een basis om te kunnen presteren. We zijn drie verschillende personen, maar hebben een klik en zijn complementair.”

HS: ,,Het hoeft niet, maar het helpt wel. Je leert elkaar buiten het veld goed kennen als je tien tot vijftien keer in het buitenland bent geweest en vier of vijf weken met elkaar zit opgescheept. Dan leer je elkaars eigenaardigheden kennen en ook daar moet je mee leren omgaan.”

JdV: ,,It is wol belangryk, dat je ’t bûten it fjild ek goed mei inoar fine kinne. It is fan grut belang, dat je witte hoe’t ien ynelkoar stekt, want je binne in soad mei inoar op paad. Je leare elkoar troch de tiid ek hieltyd better kenne.”

De VAR is een zegen voor het voetbal

EZ: ,,Daar kunnen we niet meer zonder, zodat een duidelijk foute beslissing kan worden rechtgezet. Het gaat soms zo snel. Je hoeft maar met de ogen te knipperen en er is iets gebeurd. En een foute beslissing kan soms grote consequenties hebben.”

HS: ,,Zeker op de momenten dat het echt nodig is, niet als het niet echt nodig is. Iedereen kan fouten maken en bij twijfel is het beter om dat achteraf te toetsen en recht te doen aan de waarheid.”

JdV: ,,As de VAR goed brûkt wurdt, dan wol. Uteinlik wurdt it spul der in stik earliker fan. Ast men in finale Nederlân - Dútslân hast en efterôf docht bliken dat in skoard doelpunt bûtenspul west hat, dan is gjinien dêr bliid mei.”

Het werk van een assistent wordt zwaar onderschat

EZ: ,,De buitenwacht heeft vaak niet in de gaten hoe een team functioneert. Het gaat niet alleen om buitenspel en een ingooi en ons werk houdt niet op bij de middenlijn. We helpen elkaar en als assistent kun je echt iets doen om het team sterker te maken. Kuipers heeft het teamgebeuren altijd benadrukt en gezegd dat we elkaar nodig hebben.”

HS: ,,Wij weten binnen het team hoe hard we elkaar nodig hebben en er is sprake van totaal teamresultaat. Want als assistent help je de scheidsrechter en de andere assistent. Als er iets achter de rug van een scheidsrechter gebeurt en je helpt hem niet, dan is er teamfout gemaakt.”

JdV: ,,De minsken tinke faak dat in assistint him allinne mar dwaande hâldt mei yngoai en it bûtenspul, mar se sjogge faak net dat se ek advisearjend binne en inoar helpe oer it hiele fjild hinne. Dat hat it publik faak net yn ‘e gaten. En wy traine der echt in hiele protte foar om de lju op it fjild byhâlde te kinnen. It is ‘a way of living’.”

Björn Kuipers is nog steeds een betere scheidsrechter dan Danny Makkelie

EZ: ,,Daar kan ik niks over zeggen. Dat moeten anderen maar beoordelen. Beide teams stonden in de halve finale van de Champions League, dus dat zegt wel wat.”

HS: ,,Ik stem voor Makkelie., al heb ik natuurlijk een gekleurde bril op. Maar het is moeilijk om dat langs een meetlat te leggen. Er zit tien jaar leeftijdsverschil tussen en qua staat van dienst loopt Kuipers er wel uit.”

JdV: ,,Dêr binne de mieningen ferskillend oer. Se binne beide wol goed, mar as men sjocht nei de steat fan tsjinst, dan stekt Kuipers der noch wol wat boppe-út. Se wurde elk seizoen beoardiele, mar dat is minskewurk en it hat der faak mar krekt mei te krijen hoe’t se yn de media oer in skiedsrjochter prate.”

Een EK is belangrijk voor mijn carrière

EZ: ,,Net als voor een voetballer is het aanwezig zijn op grote toernooien voor ons ook belangrijk. En het hoogst haalbare.”

HS: ,,Dit was ons grote doel; een groot toernooi voor A-elftallen. Naar volgend jaar toe, als er een WK is, laten zien wat we waard zijn, al heb je sommige dingen niet in de hand. We willen op het EK een topprestatie leveren.”

JdV: ,,Ja, dit is in hiel moaie opstekker foar my en ik hoopje dat der noch mear folgje meie. As’t immen foarich jier tsjin my sein hie, dat ik nei it EK gean soe, dan hie ’k ‘m foar gek ferklearre. Dit is echt in jongesboek. Dat makket my net senuweftich, mar dy sûne spanning ha ’k nedich om skerp te wêzen.”

Met publiek op de tribunes wordt mijn werk moeilijker

EZ: ,,Het is wel weer even wennen, maar het is fijn en geeft juist een lekker gevoel. Geen druk. Ik kan me er goed van afsluiten.”

HS: ,,Dat is niet mijn ervaring in nokvolle stadions. Ik hou van de sfeer en de beleving op de tribunes. Dat beïnvloedt het spel, maar ik word er niet anders van. Je moet er boven staan. Je wordt op scherp gezet en in een leeg stadion moet je alles uit jezelf halen.”

JdV: ,,It is in faktor dy’t meispilet en dy’t je skerp hâldt. As der neat bart yn in leech stadion, dan moatst de skerpte út dysels weihelle. Ik bin hiel bliid dat der wer publyk by is, dat ropt en raast.”

Ik moet elke dag even contact met ‘thuis’ hebben

EZ: ,,Als het niet lukt is er geen man over boord, maar het is tegenwoordig zo gemakkelijk met wifi en al die communicatiemiddelen. Er is in tien jaar een hoop veranderd. Jan Dolstra kon in 1994 één keer in de week een fax sturen. Dan kan ik er op 19 juni als Thomas jarig is toch een beetje bij zijn.”

HS: ,,Dat wil ik gewoon. Het is geen geheim dat bij mijn vrouw vorig jaar borstkanker is geconstateerd. Ze is inmiddels geopereerd en zit nu aan het einde van een traject preventieve chemokuren. Ze is zo sterk en het is bewonderenswaardig hoe ze daar mee omgaat en mij de kans geeft om dit te kunnen doen. Dat is een hele geruststellende gedachte en ik ben er dankbaar voor dat ik 24/7 met mijn vak bezig kan zijn. En dan wil ook geregeld weten hoe het thuis is.”

JdV: ,,Ik moat wol sa no en dan hearre hoe’t mei de jonges is. De kommunikaasjemiddels binne hjoeddeis sa goed, je kin inoar sels sjen. Sa hoopje ik mei de musical fan myn âldste soan fia in livestream meisjen te kinnen. En op 5 july hat myn jongste soan syn jierdei en dêrfoar ha ik ek al wat pakjes klearlizzen.”

Een eindtoernooi is ook een klein beetje vakantie

EZ: ,,Dat vind ik niet. We zijn daar met maar één doel en dat is het maximale eruit halen. Dan zullen we ons optimaal moeten prepareren en volledig gefocust zijn. We gaan sowieso elke dag trainen en er zijn dagen dat we moeten reizen. Dus stilzitten is er niet bij.”

HS: ,,Zo wil ik er niet naar kijken. Net als bij sporters is de arbeids-rustverhouding heel belangrijk. En is ontspanning heel belangrijk. Maar als je een toernooi goed wilt doorkomen, dan moet je aan je herstel werken en jezelf goed verzorgen. En de wedstrijden zullen zeker uitgebreid nabesproken worden. We zullen niet met onze bakkes aan het strand kunnenn liggen.”

JdV: ,,Ik bin bang dat der net folle frije tiid oerbliuwt, want wy moatte dêr alle dagen traine en soargje, dat wy yn de bêste kondysje binne. De deis foar de wedstriid moatte wy reizgje. Ien kear yn ‘e wike hawwe wy in rêstdei, mar ik tink dat wy dan bykomme moatte fan alle wurgens. It is perfoarst gjin fakânsje.”

Ik sta liever zelf in de finale, dan dat Oranje de finale haalt

EZ: ,,In 2014 lagen we op pole position om de WK-finale te mogen doen en niemand had verwacht dat Nederland de laatste vier zou halen. En de regel bij de FIFA is dat scheidsrechters van die landen naar huis moeten. Dat was jammer. Vooral omdat Oranje de finale óók niet haalde. Als er maar één Nederlands team in de finale staat.”

HS: ,,Ja, maar het mooiste zou zijn dat we allebei in de finale staan. Dat kan bij de FIFA niet, maar de UEFA heeft een uitzondering gemaakt, dat in geval van nood en bij een corona-uitbraak een arbiter zijn eigen land mag fluiten. Maar dat zie ik niet gebeuren.”

JdV: ,,As der mar ien team yn ‘e finale stiet. Wy moatte ús eigen paadsje skjinfeie en dan sjogge wy wol wêr’t it skip strânet.”

Paspoort

Erwin Zeinstra (44) uit Dronryp, getrouwd met Helena en heeft een zoon (Thomas). Hij zit sinds medio 2011 bij Team Björn Kuipers (met Sander van Roekel) en staat aan de vooravond van zijn vijfde grote toernooi, na twee WK’s is het zijn derde EK. Daarnaast was hij actief bij de Confederations Cup, en de WK’s onder 17 en 20. Na het WK van 2018 zou scheidsrechter Kuipers internationaal afzwaaien, want hij wilde Makkelie niet in de weg staan. Maar de arbiter had het idee dat hij nog niet klaar was en diezelfde mening was de UEFA toegedaan.

Hessel Steegstra (43) uit Sneek is getrouwd met Sabine en heeft twee dochters (Isa en Marin). Hij maakt sinds begin 2015 deel uit van Team Danny Makkelie; tot februari van dit jaar met de Leeuwarder assistent Mario Diks en sinds vier maanden met Jan de Vries. Het is zijn eerste eindronde van een A-toernooi en daarmee gaat een lang gekoesterde wens in vervulling. De Sneker was begin dit jaar aanwezig (toen nog met Diks) bij het WK voor clubteams in Qatar. Daarnaast was hij als assistent actief bij een WK onder17 en een EK onder21.

Jan de Vries (38) uit Gytsjerk heeft een relatie met Gesina en ze hebben twee zoons, Jorrit en Sander. Hij maakt sinds februari van dit jaar deel uit van Team Danny Makkelie, nadat Mario Diks uit het team was gezet. Hij is sinds 2003 actief als assistent, want daarvoor combineerde hij het fluiten met het vlaggen. Totdat Hans Vuurman (Sneek) hem adviseerde voor het assistentschap te gaan. Het EK voetbal is pas zijn tweede eindtoernooi, het eerste in de zogenaamde A-categorie. Hij was in 2017 aanwezig bij het EK onder21 in Italië aan de zijde van arbiter Serdar Gözübüyük.